“โชคดีจังเลยวันนี้ที่เจอคุณหมอด้วยน้องแพรธุจ้าลุงหมอก่อนซิคะ”

“สวัสดีจ้า คุณแม่กับน้องแพร วันนี้มาออกกำลังกายด้วยนะ”

“เห็นคุณหมอมาวิ่งบ่อยๆ นี่คะ ดีแล้วที่เจอลุงหมอ น้องแพรลูกสาวอายุ 1 ปีกับ 4 เดือนแล้ว เป็นหวัดบ๊อยบ่อย ไม่รู้ว่าโรคหวัดในเด็กนี่เกิดจากอะไรคะ”

“ไข้หวัด หรือโรคหวัดของเด็กๆ นั้นสำหรับไข้หวัดธรรมดาเด็กก็เป็นได้บ่อย บางการศึกษาระบุว่าสามารถเป็นได้ปีละ 10-12 ครั้งทีเดียว เพราะเกิดจากการติดเชื้อไวรัส แล้วทำให้เด็กมีไข้ เจ็บคอ ส่วนใหญ่เป็นอยู่ประมาณ 5-7 วันก็หายไปเอง ในการรักษายาที่คุณหมอให้ทานก็จะเป็นยาลดไข้แบบพาราเซตามอลเพื่อบรรเทาอาการไข้ อาการปวดเมื่อยตามร่างกายที่อาจพบได้ ไม่จำเป็นต้องใช้ยาแก้อักเสบ ยาปฏิชีวนะ หรือแม้แต่ยาลดน้ำมูก และยาแก้ไอ เพราะไม่ได้ทำให้เด็กหายไวขึ้น แต่อาจทำให้มีอาการข้างเคียงของยาได้”

“ทีนี้เวลาที่น้องแพรเป็นไข้หวัดธรรมดาคุณแม่จะขอดูแลเองที่บ้านก่อนก็ได้ใช่ไหมคะ แต่ต้องคอยให้ยาลดไข้ เช็ดตัวทานอาหารอ่อนๆ ย่อยง่าย เอ… แล้วถ้าแกมีน้ำมูกไหลออกมา เราจะทำยังไงดีคะ”

“ให้ใช้ผ้านุ่มพันปลายไม้เล็กๆ สอดเข้าไปในรูจมูกเพื่อซับน้ำมูก ถ้าโตขึ้นอีกหน่อยก็สอนให้สั่งน้ำมูกออกมาเองได้ครับ”

“แล้วหวัดที่เป็นสัญญาณอันตรายว่าไม่ได้เป็นหวัดเฉยๆ เราจะดูรู้ได้อย่างไรคะวันก่อนสายใจเพื่อนที่ทำงาน เค้าว่าลูกชายวัย 8 ขวบก็เริ่มแค่เป็นหวัด ต่อมาหมอบอกว่าลูกเป็นไข้เลือดออก ต้องไปนอนรักษาตัวที่โรงพยาบาลด้วย ได้ยินอย่างนี้ทำเอากลัวเลยค่ะ”

“อย่างที่แม่น้องแพรว่า บางโรคเด็กเริ่มต้นจากมีอาการแบบเป็นหวัดได้ก่อนแล้วต่อมามีลักษณะเฉพาะที่พอบอกได้ว่าเป็นอะไร นอกจากไข้เลือดออกแล้วยังอีกหลายโรค เช่น โรคหัด หัดเยอรมัน คางทูม สุกใส ไอกรน พวกนี้เริ่มต้นเหมือนไข้หวัดทั้งนั้น แต่หลายโรคเราป้องกันได้ด้วยการฉีดวัคซีนก็จะตัดออกไป

เวลาลูกเป็นหวัด คุณพ่อคุณแม่ต้องเฝ้าดูอย่างใกล้ชิด ถ้าไข้ไม่ลดลงเลยหลังให้ยาลดไข้ หรือเป็นหวัด 7-10 วันแล้วไม่หายแต่กลับหายใจหอบ หายใจเสียงดัง ทานอาหาร น้ำ และนมไม่ได้ ซึม เอาแต่นอน ปลุกไม่ตื่น อาเจียนตลอดเลย สังเกตว่าตัวเขียว มือเท้าเย็น หรือดูแล้วอาการของลูกไม่ดีก็ต้องพาไปพบแพทย์ เพื่อตรวจหาว่าลูกเป็นโรคอะไร จะได้รักษาอย่างถูกต้องเหมาะสมต่อไป”

“อืม… เข้าใจแล้วละค่ะ แต่คุณหมอคะการที่ลูกเป็นหวัดบ่อยๆ เดือนละ 2-3 ครั้งแบบที่ทเค้าว่าเป็นหวัดเรื้อรังนี้เกิดจากอะไรจะรักษายังไงให้หายขาด หรือถ้าทิ้งเอาไว้จะเป็นอันตรายหรือเปล่าคะ”

“อย่างที่บอกว่าเด็กเป็นหวัดได้ถึงปีละ 10-12 ครั้ง แต่ถ้าเดือนหนึ่งเป็น 2-3 ครั้งนี้ต้องพาไปตรวจ เพราะส่วนใหญ่จะไม่ได้เป็นหวัดธรรมดาแล้วล่ะ แต่มักจะเป็นโรคภูมิแพ้ที่จมูก เป็นผลให้มีน้ำมูกไหลเรื้อรัง คัดจมูกเรื้อรัง และยังทำให้มีโรคแทรกซ้อน เช่น โรคไซนัสอักเสบ โรคหูชั้นกลางอีกเสบกลายเป็นโรคหูน้ำหนวก หรือที่สำคัญอาจมีโรคทางภูมิแพ้ควบคู่ไปด้วย เช่น โรคหอบ หืด ที่จะทำให้เป็นโรคปอดบวมตามมาได้ ดังนั้นเด็กกลุ่มนี้จึงควรได้รับการรักษาแบบโรคภูมิแพ้ควบคู่ไปด้วย ต้องติดตามการรักษาอย่างต่อเนื่อง เพื่อผลการรักษาที่ดีและป้องกันโรคแทรกซ้อนที่อาจเกิดขึ้น”

“ขอบคุณมากค่ะ งั้นไม่กวนเวลาออกกำลังคุณหมอแล้วดีกว่า อ้าว…น้องแพร มาธุจ้าลาลุงหมอ”

“สวัสดีจ้า นอกจากจะให้เด็กๆ ทานอาหารที่มีประโยชน์ครบทั้ง 5 หมู่ และได้พักผ่อนนอนหลับอย่างเพียงพอแล้ว การออกกำลังกายก็สำคัญนะครับ ให้เด็กได้เล่นได้สูดอากาศบริสุทธิ์ ลุงหมอเชื่อว่าน้องแพรจะต้องแข็งแรง ไม่เป็นหวัดบ่อยๆ แน่นอน

• ไข้หวัดเป็นโรคที่เกิดจากเชื้อไวรัสมากกว่า 200 ชนิด จึงยังไม่มีวัคซีนเพื่อเป็นการสร้างเสริมภูมิคุ้มกันโรค

• หลายคนเชื่อว่ากินวิตามินซีจะป้องกันโรคหวัดได้ แต่ถ้าหากให้ในปริมาณที่มากเกินความต้องการและเป็นระยะเวลานานอาจเกิดอันตราย เช่น อาจทำให้ท้องเสียรุนแรง

• ปัจจัยที่ทำให้เด็กไม่สบายบ่อยๆ นั้นเกิดได้จากหลายสาเหตุ เช่น ลูกที่คลอดออกมาน้ำหนักตัวน้อยหรือคลอดไม่ครบกำหนด ไม่เลี้ยงลูกด้วยนมแม่ โรคประจำตัวของเด็ก เช่น โรคหัวใจพิการแต่กำเนิด บ้านเรือนที่อยู่อาศัยแออัด ฝุ่นควันมาก หรือมีคนในครอบครัวสูบบุหรี่ และอากาศ เด็กเป็นหวัดบ่อยๆ ช่วงหน้าหนาว อากาศเย็น ฝนตก สิ่งเหล่านี้ล้วนกระตุ้นให้ลูกเป็นหวัดบ่อยๆ ได้