โดยทั่วไปแล้วหมอสูติฯ จะตรวจใน 2 เรื่องสำคัญคือ ตรวจภายในหลังคลอดและเช็กส์มะเร็งปากมดลูก และถ้าว่าเรามีปัญหาอื่นๆ ในช่วงตั้งครรภ์ เช่น เบาหวานระหว่างตั้งครรภ์ หรือครรภ์เป็นพิษ คุณหมอก็จะตรวจเพิ่มเติมหาก จากนั้นสิ่งที่คุณหมอจะซักประวัติหลังคลอดของเราในเรื่องต่อไปนี้
น้ำคาวปลา หลังจากคลอดแล้ว 3-4 วันแรก น้ำคาวปลาของเราจะออกมาเป็นเลือดสดๆ หลังจากช่วง 4 วันแรก ถึง 10-14 วัน น้ำคาวปลาจะมาแบบน้ำปนเลือดแล้วจะค่อยๆ เปลี่ยนเป็นน้ำสีขาวๆ จนกระทั่งหมดในที่สุด ปกติน้ำคาวปลาของเราจะหมดภายใน 4 สัปดาห์ ถ้าน้ำคาวปลาของเรายังเป็นเลือดอยู่ ทั้งๆ ที่ควรจะมีสีจางไปกว่านี้ ก็อาจจะมาจากสาเหตุ 2 อย่างได้คือ มีเศษรกค้างอยู่หรืออาจมีการอักเสบติดเชื้อของโพรงมดลูก
การขับถ่าย หลังคลอดในช่วงวันแรกๆ เราอาจมีปัญหาเรื่องท้องผูกบ้าง แต่พอผ่านไปสักระยะหนึ่งแล้ว การขับถ่ายจะกลับมาเป็นปกติ เพราะหลังคลอดแล้วคุณแม่บางท่าน (ที่คลอดเองทางช่องคลอด) ไม่ยอมถ่ายอุจจาระ ด้วยกลัวว่าแผลฝีเย็บจะปริแตก ในช่วงแรกๆ เราอาจจะเจ็บแผลนิดหน่อย แต่ถ้ารับประทานอาหารที่มีเส้นใยสูงด้วย จะช่วยให้อุจจาระนิ่มและถ่ายง่ายขึ้น ไม่ต้องเบ่งนาน มีอาการเป็นไข้ ปวดท้อง หรือมีความผิดปกติอื่นๆ เพราะหากมีการอักเสบติดเชื้อที่โพรงมดลูก อาจมีอาการ ปวดท้อง มีไข้ได้ หรือถ้าแผลอักเสบก็จะมีอาการบวม แดง ร้อน หรือบางที มีหนองไหลออกมาจากแผล
อีกครั้งต้องขึ้นขาหยั่ง ตรวจภายใน
หมอสูติฯ จะเริ่มตรวจสภาพภายนอกก่อน ดูว่าแผลฝีเย็บเราเป็นอย่างไรในกรณีคลอดเอง และตรวจดูแผลผ่าตัดทางหน้าท้องในกรณีผ่าตัดคลอด ว่าแผลเป็นอย่างไร มีการปริแตกไหม ติดเชื้อหรืออักเสบหรือไม่หลังจากจะตรวจภายในช่องคลอดดดยใช้เครื่องมือที่เราเรียกว่า ปากเป็ด ถ่างขยายช่องคลอด และใช้นิ้วของคุณหมอตรวจภายในเพื่อดูว่า
มดลูกเข้าอู่ เพราะช่วงที่เราตั้งครรภ์มดลูกจะขยายตัวขึ้นมากหลังจากคลอดคุณหมอจึงต้องมาตรวจมดลูกหดตัวดีแล้วหรือยังโดยส่วนใหญ่มดลูกจะเข้าอู่ในช่วง 4-6 สัปดาห์หลังคลอด โดยการตรวจคุณหมอจะใช้นิ้วสอดเข้าไปตรวจภายในช่องคลอด และใช้อีกมือหนึ่งคลำหน้าท้องดูก็รู้ว่ามดลูกเราขนาดเท่าใด
ตรวจมะเร็งปากมดลูก เป็นที่รู้กันว่าผู้หญิงเราควรเช็กส์มะเร็งปากมดลูกทุกปี คุณหมอจึงถือโอกาสที่คุณแม่มาตรวจหลังคลอดนี้ตรวจเช็กมะเร็งปากมดลูกไปด้วยกันเลยเพราะในขณะที่เราตั้งครรภ์อยู่ คุณหมอจะตรวจไม่พบเนื่องจากมดลูกเราขยายขนาดใหญ่จนกลบเนื้องอกพวกนี้หมด แต่หลังจากคลอดแล้วมดลูกเข้าสู่สภาวะปกติ จึงจะสามารถตรวจพบได้ ในกรณีที่คุณหมอใช้นิ้วตรวจภายในแล้วสงสัยว่าเรามีก้อนเนื้อผิดปกติก็จะส่งตรวจอย่างละเอียด เช่น ทำอัลตราซาวนด์ดูว่ามีเนื้องอกผิดปกติในมดลูกหรือไม่ เป็นต้น
เป็นอันว่าหลังจากคลอดแล้ว จำเป็นมากในการเข้ารับการตรวจภายในอีกรอบเอาเป็นว่าถ้าทำตามขั้นตอนแล้วจะได้ไม่เกิดเรื่องร้ายภายหลังก็ขอให้ไปรับการตรวจตามที่หมอนัดจะดีกว่า.
(update 24 กรกฎาคม 2006)
[ ที่มา..
นิตยสารบันทึกคุณแม่ No.154 May 2006 ]
|
