คุณแม่น้องนอลเน่สงสัยว่า ทำไมลูกไม่พลิกคว่ำพลิกหงายให้เห็น กลับข้ามไปนั่งได้เลยเมื่ออายุ 7 เดือน
ถามคุณแม่ของน้องจ๊ะเอ๋ เพื่อนข้างบ้านเธอบอกว่า ลูกสาวทำได้ทุกอย่างตามสมุดบันทึกพัฒนาการเปี๊ยบ
เอ...แล้วอย่างนี้น้องนอลเน่จะผิดปกติหรือเปล่านะ ?
คำถามนี้ตอบได้เลยค่ะว่า น้องนอลเน่มีพัฒนาการที่ข้ามขั้น
พัฒนาการข้ามขั้น ?
พัฒนาการข้ามขั้น คือพัฒนาการที่ไม่ได้เป็นไปตามลำดับปกติทั่วไป
แต่อาจจะข้ามในรายละเอียดเล็กๆ น้อยๆ ซึ่งมักเป็นส่วนที่เกี่ยวกับกล้ามเนื้อมัดใหญ่
เช่น คืบ พลิกคว่ำพลิกหงาย ที่เป็นการทำงานประสานกันของกล้ามเนื้อ
แต่ก็ไม่ได้หมายความว่ากล้ามเนื้อส่วนนั้นๆ จะไม่มีการพัฒนาหรือการทำงานประสานกันนะคะ
กล้ามเนื้อของลูกยังคงทำงานค่ะ แต่อาจเป็นช่วงสั้นๆ ราว 1-2 วัน จากปกติจะใช้เวลานาน 2 อาทิตย์
หรือ 1 เดือน เด็กบางคนกล้ามเนื้อทำงานประสานกันเร็ว พัฒนาการจึงไม่จำเป็นต้องเป็นไปตามลำดับขั้นค่ะ
แบบนี้เรียกว่าข้ามขั้น ...ชัวร์
- น้องนอลเน่ไม่พลิกคว่ำพลิกหงายตอนอายุ 4-5 เดือน แต่พออายุ 7 เดือนก็สามารถนั่งได้
- น้องอ้ออายุ 9 เดือน ตอนนี้เกาะยืนได้แล้ว แต่ข้ามขั้นเกี่ยวกับการนั่งค่ะ
- น้องบอยอายุ 1 ขวบ เริ่มออกเดินแล้ว แต่ก่อนหน้านี้คุณแม่ไม่เคยเห็นลูกเกาะยืน
น้องทั้ง 3 คนเป็นตัวอย่างของพัฒนาการข้ามขั้น ซึ่งไม่ใช่ความผิดปกติแต่อย่างใดถ้าพัฒนาการด้านอื่นๆ
เช่น กล้ามเนื้อมัดเล็ก ภาษา สังคม อยู่ในเกณฑ์ปกติ
ข้ามขั้นแบบนี้มีผลเสียหรือเปล่า
คุณหมอด้านพัฒนาการเด็กบอกเอาไว้ว่ามีผลเสียอะไร ถ้าลูกมีพัฒนาการต่อไปได้อย่างเหมาะสม
แต่ก็ต้องสังเกตดูด้วยนะคะว่าความล่าช้าอยู่ในช่วงที่เหมาะสมหรือไม่ คือถ้าล่าช้ากว่าเกณฑ์ 1-2 เดือน
ก็ถือว่าอยู่ในช่วงปกติค่ะ แต่ก็ไม่ควรละเลยที่จะส่งเสริมพัฒนาการให้กับลูกตามวัยด้วยนะคะ เช่น
- ยามเมื่อลูกเป็นทารก หากคุณแม่อุ้มลูกบ่อยๆ อุ้มพาดบ่าบ้าง หรือเมื่อคุณแม่เล่นกับลูกเวลาที่เอียงหน้าไปมา
ลูกก็จะมองตามเป็นการฝึกกล้ามเนื้อคอค่ะ
- การแขวนโมบายล์ไว้หัวเตียงให้ลูกมองตาม หรือจับให้ลูกนอนคว่ำบนที่นอนที่ไม่นุ่มเกินไป
เป็นการฝึกกล้ามเนื้อคอและสายตา
- มีการจัดสถานที่ที่ปลอดภัยให้ลูกหัดคืบคลาน
- เล่นกับลูกโดยการชูของเล่นให้ลูกไขว่คว้า
- พอลูกเริ่มคอแข็ง ไหล่แข็ง เริ่มพลิกหงาย ช่วงนี้กล้ามเนื้อมือจะทำงานได้ดี
เมื่อเห็นของเล่นก็จะเอื้อมมือไขว่คว้า หยับจับมาเล่น การนำของเล่นมาหลอกล่อเป็นวิธีการกระตุ้นที่ดีค่ะ
- หรือถ้าอยากให้ลูกเกาะยืนก็อาจจะเอาของเล่นมาวางล่อไว้บนโต๊ะ
พอลูกหยิบได้ก็เลื่อนของเล่นไปให้ไกลขึ้น เป็นการกระตุ้นให้ลูกยืนและก้าวเดินได้ดีค่ะ
(update 16 มกราคม 2006)
[ ที่มา..
นิตยสารรักลูก ปีที่ 23 ฉบับที่ 271 สิงหาคม 2548 ]
|
