ผื่น จากอาการไข้ (ส่าไข้ หัดเยอรมัน อีสุกอีใส)


วัยแรกของชีวิตลูก พอเป็นอะไรที่พ่อแม่ก็มักจะกลัว กังวล และหนักอกหนักใจมากเอาการ แล้วนี่ ถ้าลูกน้อยมีทั้งอาการไข้แถมมีผื่นขึ้นตามตัวด้วย ความเครียดกังวลก็คงจะยิ่งเพิ่มมากขึ้น ดังนั้นช่วงเวลาก่อนที่จะพาลูกไปถึงมือคุณหมอ เราน่าจะมาทำความรู้จักกับโลกเหล่านี้ เพื่อรู้ถึงวิธีดูแลลูกเบื้องต้นกันนะคะ


ส่าไข้

บางคนเรียกว่า ไข้ออกผื่น เป็นโรคที่พบได้บ่อยในเด็กอายุประมาณ 6 เดือน – 3 ปี โรคนี้จะมีความน่ากลัวตรงที่ถ้ามีไข้ขึ้นสูง เด็กอาจชักได้
สาเหตุ เกิดจากติดเชื้อไวรัส ชนิด human herpesvirus type 6

การติดต่อ โดยการไอ จาม หรือหายใจรดกัน มีระยะฟักตัวประมาณ 7-17 วัน

อาการ ระยะที่ผื่นขึ้นจะมีไข้สูง อาจถึง 41 องศาเซลเซียส (160 องศาฟาเรนไฮด์) แต่กินได้ตามปกติ

ลักษณะผื่น หลังจากไข้ลงแล้ว จะพบผื่นแดงเล็กๆ ขึ้นตามตัวภายในวันเดียว แต่ลูกมีท่าทางสบายดี อาจมีท้องเสียเล็กน้อย

การดูแล เมื่อลูกมีอาการไข้ขึ้นให้ลูกดื่มน้ำมากๆ ให้ยาลดไข้พาราเซตามอล ทุก 4-6 ชม. และใช้ผ้าชุบน้ำเช็ดตามตัว เพราะการปล่อยให้ลูกมีไข้สูงจัดลูกน้อยอาจมีอาการชักจากไข้สูงได้ และยิ่งหนูน้อยที่เคยชักมาก่อนโอกาสที่จะชักจากโรคนี้ก็เป็นไปได้สูง
โรคนี้ไม่ใช่โรคร้ายแรงอะไรค่ะ และมักจะหายภายใน 3-5 วัน เมื่อเป็นแล้วจะไม่เป็นซ้ำอีก


อีสุกอีใส

เป็นโรคที่เด็กๆ เป็นกันบ่อยค่ะ มักระบาดปลายฤดูหนาวถึงต้นฤดูร้อน แต่ก็สามารถพบได้ประปรายตลอดทั้งปี โชคดีของโรคนี้ก็คือเมื่อเป็นแล้วมักมีภูมิต้านทานไปจนตลอดชีวิต จะไม่เป็นซ้ำอีก ในช่วงแรกเกิด – 6 เดือน มักไม่พบว่าเด็กเป็นอีสุกอีใสเพราะจะได้รับภูมิต้านทานมาจากแม่ และอาการจะไม่รุนแรงเท่ากับเด็กโตหรือผู้ใหญ่ ผลข้างเคียงทางปอดและสมองก็น้อยด้วย ยกเว้นในเด็กแรกเกิดช่วง 7 วันแรกที่อาจได้รับอันตรายจากโรคนี้
สาเหตุ เกิดจากเชื้อไวรัสที่มีชื่อว่า Varicella virus

การติดต่อ โดยการ ไอ จาม หรือหายใจรดกัน หรือการสัมผัสเนื้อตัว หรือใช้ของร่วมกันกับคนที่เป็นอีสุกอีใสอยู่ มีระยะฟักตัว 10-20 วัน

อาการ มีไข้ต่ำ อ่อนเพลียและเบื่ออาหารเล็กน้อย และปวดเมื่อยตามตัวคล้ายเป็นไข้หวัดใหญ่นำมาก่อน

ลักษณะผื่น ผื่นขึ้นพร้อมๆ กับวันที่เริ่มมีไข้หรือ 1 วันหลังจากมีไข้ เริ่มแรกจะขึ้นเป็นผื่นแดงราบก่อนต่อมาจะกลายเป็นตุ่มนูน มีน้ำใสๆ อยู่ข้างในและมีอาการคัน จากนั้นจะกลายเป็นตุ่มหนองอยู่ 2-4 วันก็จะตกสะเก็ด ผื่นตุ่มจะขึ้นตามไรผมก่อน แล้วลามไปตามหน้า ลำตัว และแผ่นหลัง อาจมีตุ่มขึ้นในช่องปาก ทำให้ปากเปื่อย เจ็บคอ ลิ้นเปื่อย หนูน้อยบางคนอาจไม่มีไข้ มีเพียงผื่นและตุ่มขึ้น ทำให้เข้าใจผิดคิดว่าเป็นเริมได้ บริเวณที่พบจะกระจายตามหน้า ลำตัว และแผ่นหลัง มักพบว่ามีไข้

การดูแล พักผ่อนดื่มน้ำมากๆ ถ้ามีไข้สูงห้ามอาบน้ำเย็น ควรใช้ผ้าชุบน้ำเช็ดตัวบ่อยๆ ถ้าปากเปื่อย ลิ้นเปื่อยใช้น้ำเกลือเช็ดปาก ควรอาบน้ำฟอกสบู่ให้สะอาด และเพื่อไม่ให้ตุ่มกลายเป็นหนอง ควรตัดเล็บลูกให้สั้น พยายามอย่างแกะหรือเกาตุ่มคัน อาจทำให้ติดเชื้อกลายเป็นตุ่มหนองได้

หัดเยอรมัน

หัดเยอรมันจะไม่ใช่โรคร้ายแรง ทั่วไปเป็นแล้วมักจะไม่เป็นซ้ำอีก แต่ถ้าเป็นตอนที่แม่กำลังตั้งครรภ์ อาจมีผลกระทบต่อทารกในครรภ์ได้ ดังนั้น หากลูกได้รับเชื้อจากแม่ตอนท้อง เมื่อคลอดออกมาแพทย์จะดูแล และรักษาตามอาการอย่างใกล้ชิดค่ะ

ถ้าแม่ท้องที่เคยเป็นมาแล้วก่อนตั้งท้อง หรือเคยฉีดวัคซีนป้องกันมาแล้ว ลูกจะมีภูมิคุ้มกันไปได้ถึงอายุ 6 เดือน จึงมักไม่ค่อยพบในเด็กอายุต่ำกว่า 6-8 เดือน (ส่วนใหญ่จะพบในวัยอนุบาล - วัยเรียน)

สาเหตุ เกิดจากเชื้อไวรัสที่มีชื่อว่า Rubella

การติดต่อ โดยการ ไอ จาม หรือหายใจรดกัน ระยะฟักตัว 14-21 วัน

อาการ มีไข้ต่ำๆ ถึงปานกลาง 37.7-38.5 องศาเซลเซียส ข้อบ่งชี้สำคัญถึงลักษณะของโรคคือ มีต่อมน้ำเหลืองโต (คลำได้เป็นเม็ดตะปุ่มตะป่ำ) บริเวณหลังหู หลังคอ และท้ายทอย

ลักษณะผื่น มีผื่นเล็กๆ สีชมพูอ่อนขึ้นกระจายทั่วไป อาจขึ้นในวันเดียวกับที่มีไข้ หรือหลังมีไข้ 1-2 วัน เริ่มขึ้นที่หน้าผากตรงตีนผม รอบปาก และใบหูก่อน แล้วลงมาที่คอ ลำตัวและแขนขา
ผื่นมักอยู่แยกจากกันชัดเจน (แต่อาจแผ่ร่วมกันเป็นแผ่นได้) ผื่นอาจมีอาการคันหรือไม่ก็ได้ มักจะจางหายภายใจ 3-5 วัน อย่างรวดเร็ว ไม่ทิ้งรอยแต้มดำๆ ให้เห็นเหมือนผื่นของหัด บางคนอาจมีผื่นขึ้นโดยไม่มีไข้ หรือมีไข้โดยไม่มีผื่น

การดูแล ถ้าลูกมีไข้สูงกว่า 38 องศาเซลเซียส ควรให้ยาพาราเซตามอลเพื่อลดไข้ และให้ลูกนอนพักผ่อนให้เพียงพอ

เรื่องสำคัญที่ต้องใส่ใจ

  • ถ้าลูกวัยแรกเกิด – 3 เดือนมีไข้ต่ำๆ ไม่จำเป็นต้องให้ยาลดไข้ แต่ถ้ามีไข้สูงควรพาไปพบแพทย์ทันที (อุณหภูมิ 38 องศาเซลเซียส ถือว่ามีไข้ ลูกไม่ควรมีอุณหภูมิเกิน 39 องศาเซลเซียส เพราะเสี่ยงต่อการชัก)
  • การให้ยาลดไข้สำหรับเด็กสามารถทำได้ แต่ควรให้ในขนาดที่แพทย์สั่ง เพราะหากลูกกินเกินขนาดที่กำหนดอาจมีผลต่อตับ
  • สำหรับยาพาราเซตามอล ปริมาณที่จะให้ได้คือ 10-15 มก./น้ำหนักตัว 1 กก./ครั้ง
  • หมั่นเปลี่ยนผ้าอ้อม หรือมีช่วงที่ไม่ต้องใส่ผ้าอ้อมบ้าง จะช่วยให้แผลแห้งเร็วขึ้น
  • ถ้าลูกเคยเป็น 3 ผื่นนี้มาก่อนจะไม่เป็นอีก ยกเว้นร่างกายอ่อนแอ

(update 16 พฤษภาคม 2005)
[ ที่มา.. นิตยสารรักลูก ปีที่ 22 ฉบับที่ 257 มิถุนายน 2547 ]


[ BACK TO LIST]

main พบแพทย์ คอมพิวเตอร์ เรื่องบ้าน เรื่องรถ เรื่องกฏหมาย เรื่องของผู้บริโภค เรื่องเบาๆ คลายเครียด

มีปัญหาสุขภาพ ที่นี่มีคำตอบ ห้องสมุด E-LIB
Best view with [IE3.02][NETSCAPE 4.05][OPERA 3.21] resolution 800x600