ยาต้องอย่า


ถ้าถามแม่ลูกอ่อนร้อยทั้งร้อยคงไม่มีคนไหนอยากกินยาระหว่างให้นมลูกอยู่นะคะ เพราะความที่กลัวผลกระทบที่เกิดขึ้นกับลูก แต่หากไม่สบายขึ้นมาจริงๆ ไม่กินยาก็ไม่หาย Modern Mom อย่างคุณจะทำอย่างไรดี

ที่จริงแล้วระบบร่างกายของทั้งคุณแม่และคุณลูก มีระบบความปลอดภัยที่มีประสิทธิภาพสูง ทั้งความเป็นกรดด่าง เยื่อบางจำพวกอย่าง Membrane ที่จ้องกลั่นกรองเชื้อโรคไว้ และรวมถึงหน่วยกู้ภัยม้าเร็วในนามของเม็ดเลือดขาว ที่กรองสารจากตัวแม่หลายตลบ จนมาถึงน้ำนมแม่ชั้นดี ทำให้หลงเหลือยาปนออกมาน้อยกว่า 1% เท่านั้น

แม้ระบบร่างกายลูกอาจจะยังอ่อนแอ แต่กระบวนการป้องกันพื้นฐาน เช่น น้ำลาย น้ำย่อย ในระบบทางเดินอาหาร เนื้อเยื่อคัดกรองต่างๆ มีการดักป้องกันไว้ระดับหนึ่งแล้ว แต่เราทุกคนคงไม่อยากให้ลูกต้องรับภาระอันหนักหน่วงนี้โดยไม่จำเป็น

แต่ถ้าลูกป่วยเป็นโรคบางโรค เช่น G6PD หรือลูกที่คลอดก่อนกำหนด น้ำหนักน้อยก็ต้องระวังเพิ่มขึ้นอีก เอาเป็นว่าไม่กินได้เป็นดี เพราะอย่างไรก็ดียาไม่ใช่อาหรหรือขนมที่กินได้เรื่อยๆ


medicines rule
  • พยายามใช้วิธีการบรรเทาอาการอื่นๆ เช่น การกินอาหารที่มีวิตามินซีสูง พักผ่อนให้ความอบอุ่นแก่ร่างกาย เพื่อใช้ยาให้น้อยที่สุด

  • ปรึกษาแพทย์เมื่อป่วยและแจ้งให้ทราบด้วยว่ากำลังให้นมลูกอยู่ คุณหมอจะได้เลือกยาได้ถูก

  • ปฏิบัติตามคำแนะนำ เช่น ยาบางตัวต้องกินติดต่อกันจนหมด บางตัวอาจต้องกินหลังอาหาร รวมถึงลองสังเกตอาการลูกร่วมไปด้วย ว่ามีการเปลี่ยนแปลงอะไรหรือไม่

  • การกินยาหลังให้นมลูกเสร็จทันที หรือเลือกช่วงที่ลูกจะหลับนานที่สุด จะช่วยลดโอกาสที่ยาจะผ่านไปสู่ลูก เพราะปกติยาจะมีปริมาณสูงสุดในกระแสเลือดประมาณ 1-3 ชม. หลังกินยา

  • ดื่มน้ำให้เพียงพอเพื่อช่วยให้ขับยาออกจากร่างกายได้ดีขึ้น

medicines checklist

ก่อนใช้ยาทุกครั้ง คุณแม่อย่าลืมตรวจตราสักนิดว่ายาเป็นยาประเภทไหน ปลอดภัยพอที่จะใช้ในช่วงให้นมอย่างนี้หรือเปล่า
Safe medicines Non-safe medicines
ยาที่คุณแม่สามารถใช้ได้อย่างปลอดภัยสำหรับทารกที่กินนมแม่ โดยใช้ตามขนาดปกติ ตามคำสั่งการรักษาของแพทย์ ได้แก่

ยาลดกรดในกระเพาะอาหาร Antacid
ยาฉีดรักษาเบาหวานพวกอินซูลิน
ยาขยายหลอดลม bricanyl
วิตามินและธาตุเหล็ก ไอโอดีน
ยาฉีดคุมกำเนิด DMPA หรือ depo-provera
ยาคุมกำเนิดชนิดโปรเจสเตอโรน เช่น Minipill
ยาแก้แพ้พวก antihistamine หรือ CPM ที่เรารู้จัก
ยาแก้ปวดลดไข้พวก Paracetamol
ยาปฏิชีวนะ พวก Amoxil, Pennicllin, Erythromycin คุณหมอมักสั่งให้เวลามีการอักเสบติดเชื้อ เช่น เวลาเป็นปอดบวม ท้องร่วง เป็นต้น 		ยาที่ควรหลีกเลี่ยงเพราะมีผลข้างเคียงสูง

Chloramphenical : เป็นยาปฏิชีวนะ อาจทำให้มีการกดการสร้างไขกระดูก มีผลต่อเม็ดเลือดแดง
Sulfa : ยาปฏิชีวนะ ยาฆ่าเชื้อ ทำให้เด็กตัวเหลือง
Estrogen : เช่น กลุ่มยาคุมกำเนิด และ ยาขับปัสสาวะ
Thaizide : ทำให้น้ำนมแห้ง

ยาที่ทำให้เกิดอาการข้างเคียงต้องมีการติดตามสังเกตอาการลูก อย่างเช่น ยารักษาโรคชัก และยาทางจิตเวช เพราะลูกมักมีอาการหลับ ง่วง ซึม ส่วนยารักษามาลาเรีย Fansidar และยา dapsone จะทำให้ลูกมีอาการตัวเหลือง


Harmful medicines

ยาและเทคนิคทางการแพทย์ที่ควรหยุดระหว่างให้นมแม่ชั่วคราว
  • Ciprofloxacin เป็นยาปฏิชีวนะใช้ฆ่าเชื้อตัวหนึ่ง ควรหยุดให้นม 48 ชั่วโมง
  • สารกัมมันตภาพรังสี ซึ่งมักใช้เวลาทำเอกซเรย์พิเศษ หรือการรักษาแบบรังสีรักษา แพทย์จะช่วยตรวจสอบให้อยู่แล้วว่าคุณมีความพร้อมมากน้อยแค่ไหน เพียงแต่คุณแม่ต้องแจ้งทุกครั้งหากกำลังให้นมลูกเวลาไปตรวจรักษา

Concern

ยาและสารเคมีอื่นที่ควรหลีกเลี่ยงก็คือ สารสูดดมที่มีทินเนอร์ แอลกอฮอล์ สเปรย์ฉีดผม ยาย้อมผม และอาหารที่มีผงชูรส เช่น ขนมกรอบแกรบ อาหารกระป๋อง อาหารหมักดอง อาหารที่มีการใส่สารแต่งสี แต่งกลิ่นปรุงรส สารถนอมอาหารหรือยากันบูด

ถ้าจะต้องหยุดการให้นมแต่ก็ต้องไม่ลืมบีบปั๊มน้ำนม เพื่อรักษาสมดุลการสร้างน้ำนมเอาไว้เสมอ อันนี้สำคัญมากนะคะ เดี๋ยวน้ำนมแห้งหดไปหมดต้องออกแรงกันยกใหญ่อีก

แม้คุณแม่จะเห็นว่ายามีเพียงไม่กี่ตัวที่ต้องห้ามสำหรับนมแม่ และมีอีกมากมายที่กินได้แม้จะให้นมลูก เพียงแค่แจ้งให้ทราบคุณหมอก็จะจัดยาที่มีความปลอดภัยและไม่กระทบกระเทือนการให้นมของคุณแม่ ซึ่งถ้าดูแลสุขภาพกายสุขภาพใจเป็นอย่างดี กินอาหารที่มีประโยชน์ นอนพักให้เต็มที่ ออกกำลังกายให้ร่างกายได้ผ่อนคลาย พยายามหลีกเลี่ยงการใช้ยาโดยการรักษาสุขภาพให้แข็งแรง ทำจิตใจให้ผ่องใส โรคภัยก็ไม่ถามหาแล้วค่ะ


(update 16 กันยายน 2005)
[ ที่มา.. นิตยสารดวงใจพ่อแม่ ปีที่ 10 ฉบับที่ 119 กันยายน 2548]


[ BACK TO LIST]

main พบแพทย์ คอมพิวเตอร์ เรื่องบ้าน เรื่องรถ เรื่องกฏหมาย เรื่องของผู้บริโภค เรื่องเบาๆ คลายเครียด

มีปัญหาสุขภาพ ที่นี่มีคำตอบ ห้องสมุด E-LIB
Best view with [IE3.02][NETSCAPE 4.05][OPERA 3.21] resolution 800x600