ดิฉันได้รับคำถามมาทางจดหมายอิเล็กทรอนิกส์ (E-mail) ว่า
" รู้สึกว่าตัวเองผอม กินเท่าไหร่ก็ไม่อ้วน สาเหตุเกิดจากอะไร และควรกินอย่างไรถึงจะอ้วนค่ะ ?"
ก่อนอื่นเราควรประเมินน้ำหนักให้แน่ใจว่าผอมจริงหรือไม่ โดยหากเป็นผู้ใหญ่
เรามักนิยมใช้ค่าดัชนีมวลกาย (Body Mass Index: BMI) เป็นเกณฑ์ประเมิน
ซึ่งสามารถคำนวณได้จากสูตรดังนี้
ดัชนีมวลกาย = น้ำหนักตัว (กิโลกรัม) / ส่วนสูง2 (เมตร)
ระดับค่าดัชนีมวลกาย การแปลผล
1. ดัชนีมวลกายน้อยกว่า18.5 กิโลกรัม/ตารางเมตร น้ำหนักต่ำกว่าเกณฑ์หรือรูปร่างผอม
2. ดัชนีมวลกาย 18.5-22.9 กิโลกรัม/ตารางเมตร น้ำหนักอยู่ในเกณฑ์ปกติหรือรูปร่างสมส่วน
3. ดัชนีมวลกาย 23-24.9 กิโลกรัม/ตารางเมตร น้ำหนักเกินเกณฑ์หรือรูปร่างท้วม
4. ดัชนีมวลกายมากกว่า 25 กิโลกรัม/ตารางเมตร โรคอ้วน
ถ้าคำนวณแล้วพบว่า ดัชนีมวลกายได้น้อยกว่า 18.5 กิโลกรัม/ตารางเมตร แสดงว่า
คุณน้ำหนักต่ำกว่าเกณฑ์ แต่อย่าเพิ่งดีใจไปนะคะว่า ผอมแน่ๆ เราควรประเมินโดยการวัดอัตราส่วน
เส้นรอบวงเอวต่อเส้นรอบวงสะโพกร่วมด้วย ซึ่งเป็นค่าที่ใช้ในการคาดคะเนมวลไขมันในช่องท้อง
และไขมันในร่างกายทั้งหมด เนื่องจากบางคนมีรูปร่างผอมแต่กลับมีหน้าท้อง (อ้วนลงพุง)
ก็เป็นโรคอ้วนได้เช่นกัน ซึ่งรูปร่างลักษณะนี้จะมีความเสี่ยงสูงที่จะเกิดโรคเบาหวาน
และโรคหัวใจได้มากกว่าคนปกติ
ค่าอัตราส่วนเส้นรอบวงเอวต่อเส้นรอบวงสะโพก สามารถคำนวณได้จากเส้นรอบวงเอวหารด้วยเส้นรอบวงสะโพก
ถ้าผลมีค่ามากกว่าเกณฑ์ แสดงว่าเป็นโรคอ้วนลงพุงค่ะ โดยในปกติผู้ชายเท่ากับ 1 ส่วนผู้หญิงเท่ากับ 0.8
หากคำนวณแล้วปรากฏว่าผอมจริง ควรหาสาเหตุให้ด้วยว่า ผอมจากอะไร
ซึ่งสาเหตุที่คนผอมกินเท่าไหร่ก็ไม่อ้วนนั้นอาจเกิดจาก
- ความผิดปกติของยีน ใช้พลังงานในการทำกิจกรรมการเคลื่อนไหว
และออกกำลังกายมากกว่าสารอาหารที่ร่างกายได้รับในแต่ละวัน
- โรคบางชนิด เช่น โรคต่อมธัยรอยด์ทำงานมากกว่าปกติ โรคพยาธิ เป็นต้น
- ยาบางชนิด เช่น ยาฮอร์โมนธัยรอยด์
- สูบบุหรี่จัด
- การเผาผลาญสารอาหารและพลังงานมากกว่าปกติซึ่งไม่ทราบสาเหตุ
ดังนั้น คุณควรมาพบแพทย์เพื่อตรวจสุขภาพร่างกาย พร้อมตรวจเลือดวินิจฉัยว่า
ผอมจากสาเหตุใดเพื่อรักษาได้อย่างถูกต้อง ถ้าเป็นสาเหตุจากกินน้อยไป
แต่ใช้พลังงานมากกว่าความต้องการของร่างกายควรพบนักกำหนดอาหาร
เพื่อให้ช่วยดูแลรูปแบบการกินที่ก่อให้เกิดปัญหา และหาทางปรับเปลี่ยนชนิด
และปริมาณอาหารที่กินให้เหมาะสมและอย่างมีสุขภาพดี
ปฏิมา พรพจมาน
นักกำหนดอาหาร โรงพยาบาลเทพธารินทร์
(update 11 เมษายน 2005)
[ ที่มา...
กรุงเทพวันอาทิตย์ ปีที่ 16 ฉบับที่ 6100 วันอาทิตย์ที่ 6 มีนาคม พ.ศ. 2548 ]
|
