หยุด พยาธิรังควาน


โรคพยาธิใช่ว่าจะขโมยสารอาหารของหนูๆ ไปอย่างเดียวนะครับ แต่ยังทำให้เกิดอาการคันตามส่วนต่างๆ ของร่างกายอีก นอกจากนี้พ่อแม่ในเมืองก็ชะล่าใจ คิดว่าครอบครัวตนเองนั้นห่างไกลจากโรคพยาธิลิบลับ ขอบอกไว้ ณ ตรงนี้เลยนะครับว่า เด็กๆ ทุกคนมีโอกาสเป็นได้ทั้งนั้น ถ้าละเลยไม่ดูแลกันให้ดี...


Hello…รู้จักกันก่อน

พยาธิคืออะไรใครรู้บ้าง ผมจะเล่าให้คุณพ่อคุณแม่ฟังง่ายๆ ครับ พยาธิเป็นสิ่งมีชีวิตอยู่ในกลุ่มที่เรียกว่า ปรสิต ซึ่งไม่สามารถหากินได้เอง แต่ต้องอาศัยอาหารจากร่างกายของคนหรือสัตว์ที่มันอาศัยอยู่ ด้วยการดูดสารอาหารจากร่างกายของเรา และจะทำให้เกิดอาการมากน้อยแตกต่างกันขึ้นกับชนิด ปริมาณ และความแข็งแรงของร่างกายผู้ที่พยาธิอาศัยอยู่ครับ

ส่วนใหญ่เรารับพยาธิเข้าสู่ร่างกายผ่านการปนเปื้อนในอาหารการกิน หรือผ่านการสัมผัส ตัวอย่างเช่น
  • กินเนื้อวัวดิบ ผักสดที่ล้างไม่สะอาด มีโอกาสได้รับพยาธิตัวตืด
  • กินหมูที่ปรุงไม่สุก หรือแหนมดิบมีโอกาสได้รับพยาธิตัวจี๊ด หรือ การทำกับข้าวแล้วสัมผัสกับเนื้อหมูที่มีพยาธิตัวจี๊ด ก็จะทำให้พยาธิไชเข้าไปทางผิวหนังได้เช่นกัน
  • กินปลาร้าดิบ หรือปลาน้ำจืดดิบ มีโอกาสได้รับพยาธิไม้ใบในตับ
  • มือเด็กๆ ที่ไม่สะอาด มีพยาธิหรือไข่ติดอยู่จากการเกากิน เล่นดิน มาหยิบจับอาหารกิน มีโอกาสได้รับพยาธิเส้นด้าย หรือเรียกอีกชื่อว่า พยาธิเข็มหมุด และพยาธิปากขอ
  • พยาธิบางชนิดติดต่อได้โดยการไชเข้าทางผิวหนัง ไม่ว่าจะเป็นการเดินโดยไม่สวมรองเท้า หรือการที่เด็กๆ เล่นดินทรายที่มีพยาธิอยู่ เช่น พยาธิปากขอ

บ่งบอก...แสดงอาการ

อาการขึ้นอยู่กับชนิดและความรุนแรงของพยาธิครับ ตั้งแต่ไม่มีอาการหรือมีอาการทั่วไปที่ไม่จำเพาะ เช่น อ่อนเพลีย เบื่ออาหาร คลื่นไส้ อาเจียน ท้องเดิน เหนื่อยง่าย ซีด ขาดสารอาหาร เติบโตช้า ไม่มีสมาธิในการเรียน นอกจาอาการทั่วไปที่ไม่จำเพาะแล้ว พยาธิหลายชนิดยังมีอาการเฉพาะที่แตกต่างกันออกไปด้วย ผมจะบอกให้คุณพ่อคุณแม่ลองสังเกตกันดู
  • พยาธิเส้นด้าน สำหรับเด็กอาจทำให้เกิดอาการคันก้นตอนกลางคืน ซึ่งเกิดจากพยาธิตัวเมียมาออกไข่บริเวณทวารหนักของเด็กๆ
  • พยาธิปากขอ อาจเกิดก้อนที่มีอาการคันตามส่วนต่างๆ ของร่างกาย โดยจะย้ายที่ไปตามร่างกายได้เรื่อยๆ
  • พยาธิใบไม้ตับ อาจทำให้มีอาการตัวเหลืองตาเหลืองจากทางเดินน้ำดีอุดตัน และอาจเป็นสาเหตุของมะเร็งตับได้ด้วย
  • พยาธิตัวตืด อาจมีอาการชักจากพยาธิขึ้นสมอง บิดมีตัวทำให้มีอาการท้องเดินถ่ายเป็นมูกเลือด

จัดการ...ให้สิ้นซาก

การรักษาพยาธิในเด็กเล็กและเด็กโตไม่ต่างกันขึ้นอยู่กับชนิดของพยาธิครับ ซึ่งคุณหมอจะเลือกยาให้เหมาะกับพยาธิแต่ละชนิด แต่สิ่งที่คุณพ่อคุณแม่ต้องช่วยกันในการรักษาสำหรับพยาธิบางชนิด โดยเฉพาะพยาธิเส้นด้ายที่มักจะติดต่อและเป็นกันทุกคนในครอบครัว ดังนั้นทุกคนในครอบครัวควรกินยาฆ่าพยาธิพร้อมกัน เพื่อป้องกันไม่ให้เด็กๆ กลับมาเป็นอีกหลังจากรักษาหายแล้ว

นอกจากนี้ไข่ของพยาธิเส้นด้ายจะตกอยู่ตามที่นอน ผ้าห่มหรือเครื่องนอนของเด็กๆ ควรทำความสะอาดด้วยการนำไปต้มและตากแดด เพื่อฆ่าพยาธิและไข่พยาธิที่หลงเหลืออยู่ด้วย ไม่เช่นนั้นพอฆ่าเชื้อในร่างกายได้หมดก็จะกลับมาติดได้ใหม่ เด็กๆ ที่เป็นพยาธิเส้นด้ายจึงดูว่ารักษาไม่หายครับ


ป้องกัน...พยาธิจู่โจม

การป้องกันดีที่สุด คือการปฏิบัติตามหลักสุขวิทยาพื้นฐานด้วยการกินอาหารที่ปรุงสุกแล้ว ส่วนอาหารที่กินสด อย่างผักสดหรือผลไม้ ควรล้างให้สะอาด พร้อมกันนั้นควรดูแลเด็กๆ ด้วยการ...
  • ฝึกให้เด็กๆ ล้างมือ หรือทำความสะอาดมือด้วยสบู่ น้ำยาทำความสะอาดทุกครั้งก่อนหยิบจับอาหารเข้าปาก
  • ตัดเล็บให้สั้นเพื่อไม่ให้เป็นแหล่งที่อยู่ของพยาธิหรือไข่ เวลาที่เด็กๆ เล่นดิน ทราย หรือเวลาที่เกาก้น
  • ให้เด็กๆ สวมรองเท้าเมื่อออกนอกบ้านเสมอ
  • หลีกเลี่ยงการเล่นดินเล่นทราย หากไม่สามารถหลีกเลี่ยงได้ต้องฝึกให้เด็กๆ ล้างมือทุกครั้งหลังเล่นเสร็จ หรือล้างก่อนหยิบอาหารเข้าปาก
  • ทำความสะอาดเครื่องนอนบ่อยๆ เพื่อป้องกันพยาธิเส้นด้าย

โรคพยาธิดูอาจจะไม่น่ากลัว แต่ถ้าไม่สังเกตให้ดีไม่ดูแลลูกอย่างใกล้ชิดแล้ว ลูกอาจจะมีอาการรุนแรงจนส่งผลให้พัฒนาการหยุดชะงักหรือร่างกายซีดลงไปทุกวัน ซึ่งอันตรายไม่น้อยเหมือนกันนะครับ


(update 21 พฤศจิกายน 2005)
[ ที่มา.. นิตยสารดวงใจพ่อแม่ ปีที่ 10 ฉบับที่ 117 กรกฎาคม 2548]


[ BACK TO LIST]

main พบแพทย์ คอมพิวเตอร์ เรื่องบ้าน เรื่องรถ เรื่องกฏหมาย เรื่องของผู้บริโภค เรื่องเบาๆ คลายเครียด

มีปัญหาสุขภาพ ที่นี่มีคำตอบ ห้องสมุด E-LIB
Best view with [IE3.02][NETSCAPE 4.05][OPERA 3.21] resolution 800x600