หนังสือเปิดโลกเรียนรู้ให้ลูกน้อย


ลูกน้อยวัยขวบแรกเรียนรู้ได้มากมายอย่างไม่น่าเชื่อ...
ผ่านวิธีการง่ายๆ ด้วยการอ่านหนังสือกับพ่อแม่นี่ล่ะ

ความจริง พูดถึงกันมามากแล้วนะคะ เรื่องการอ่านหนังสือกับลูกว่ามีส่วนช่วยในเรื่องพัฒนาการด้านต่างๆ ของลูกมากมาย ทั้งช่วยพัฒนาโครงข่ายเส้นประสาทในสมอง ช่วยเรื่องพัฒนาการด้านการฟัง การมองเห็น การได้ยิน การสัมผัส และเรื่องภาษา

โดยเฉพาะในวัยขวบแรกเป็นวัยที่ประสาทสัมผัสของลูกกำลังอ่อนไหวมาก นั่นคือประสาทสัมผัสกำลังพัฒนาอย่างรวดเร็ว ช่วงวัยนี้จึงเป็นวัยที่พ่อแม่สามารถใช้สื่อต่างๆ ในการกระตุ้นพัฒนาการของลูกได้อย่างมีประสิทธิภาพมาก และหนังสือก็เป็นอีกเครื่องมือหนึ่งในการช่วยพัฒนาสมองและประสาทสัมผัสของลูกค่ะ


เครื่องมือในการรู้ภาษา

เบบี้วัย 6 เดือนแรก การทำงานของสายตาสองข้างยังไม่ประสานกัน มือก็ยังหยิบจับสิ่งของไม่ได้ ช่วงนี้คุณแม่ควรอ่านออกเสียงให้ลูกฟังให้ดังขึ้นสักหน่อย เพื่อดึงความสนใจของลูก เสียงที่ดังและใบหน้าของคุณพ่อคุณแม่ที่ลอยหน้าลอยตาอยู่ใกล้ๆ จะช่วยให้ลูกจดจำน้ำเสียงและใบหน้าของคุณพ่อคุณแม่ได้ ลูกจะซึมซับน้ำเสียงและสีหน้าของคุณพ่อคุณแม่ ซึ่งเป็นการเรียนรู้เรื่องการสื่อภาษาได้อย่างตรงประเด็นที่สุด

เมื่อลูกเริ่มมีปฏิสัมพันธ์กับพ่อแม่ได้มากขึ้น การอ่านหนังสือให้ลูกฟังครั้งละประมาณ 15 นาที เลือกหนังสือที่มีประโยชน์หรือวลีสั้นๆ ง่ายๆ หนาแค่ไม่กี่หน้า อ่านเสียงดัง ฟังชัด มีน้ำหนักสูงๆ ต่ำๆ ลูกก็จะได้เรื่องของคำศัพท์ไปอีกอย่างหนึ่ง

และสังเกตไหมคะว่าเด็กๆ จะชอบให้อ่านหนังสือเล่มโปรดซ้ำๆ การอ่านซ้ำๆ จะช่วยให้ลูกจดจำคำศัพท์ต่างๆ ได้เร็วขึ้นและเส้นใยประสาทในสมองที่เกี่ยวกับการจดจำก็จะพัฒนาไปพร้อมกับความทรงจำในการอ่านหนังสือกับพ่อแม่แต่ละครั้ง


การอ่านที่หลากหลาย

ในการอ่านหนังสือกับลูกแต่ละครั้ง ควรมีวิธีการอ่านที่หลากหลาย ไม่ใช่เอาลูกมานั่งตักแล้วอ่านๆ ไปเรื่อยๆ แต่ต้องมีปฏิสัมพันธ์กับลูกโดยตรง

ควรจะมีการสลับท่าทางบ้าง เช่น ถ้าเอาลูกนั่งตักแล้วอ่านไปด้วยกัน ชี้ชวนดูไปด้วยกันสักพัก ก็อาจจะต้องหันมานั่งประจันหน้ากันบ้าง แล้วก็ดูรูปไปด้วยกัน เราจะได้มองหน้าลูกของเราไปด้วยได้

คุณพ่อคุณแม่อาจจะทำท่าทางให้เข้ากับเรื่อง เช่น กระต่ายมันมีหูยาวนะลูก ทำหูยาวให้ลูกดู หากมีอุปกรณ์ที่เข้ากับเรื่อง เช่น ที่คาดผมรูปสัตว์ต่างๆ หรือหมวกที่เป็นรูปหน้าสัตว์ในนิทาน ก็สามารถเอามาใส่และแสดงท่าทางประกอบไปด้วยได้

หัวใจของการอ่านหนังสือกับลูกที่สำคัญคือต้องมีการเปลี่ยนหลายๆ ท่า ต้องมีการมองหน้า สบตา เพื่อให้ลูกได้ดูว่าปากเราพูดอะไร แล้วเราก็ชี้ให้เขาดู จับมือเขาไปสัมผัสรูปภาพในหนังสือ เพราะสำหรับช่วงอายุนี้ การที่ลูกสามารถเชื่อมโยงประสาทสัมผัสต่างๆ เป็นสิ่งสำคัญ เช่น ฟังแม่พูดก็รู้ว่าแม่กำลังพูดถึงเนื้อหาในหนังสือที่มองเห็นอยู่ เป็นต้น


เติบโตอย่างชิดใกล้

ผลพลอยได้จากการอ่านหนังสือด้วยกันอย่างสนุกสนานนี้ พ่อแม่ลูกจะได้ใกล้ชิดกันและกันมากขึ้น ซึ่งความรู้สึกใกล้ชิดและอบอุ่นใจของลูกนี้ก็มีส่วนช่วยพัฒนาสมองของลูกอีกทางหนึ่ง

นอกจากช่วยเรื่องพัฒนาการด้านสมองและทางร่างกายอื่นๆ การที่ได้มีปฏิสัมพันธ์กับพ่อแม่อย่างใกล้ชิดระหว่างการอ่านหนังสือ ยังทำให้ลูกเรียนรู้เรื่องทักษะทางสังคม และความสุขเมื่อได้สนุกสนานไปกับกิจกรรมการอ่านยังช่วยให้ลูกพัฒนาทักษะทางอารมณ์ และการตอบโต้ทางอารมณ์ความรู้สึกกับพ่อแม่

ซึ่งเชื่อเถอะค่ะว่าความประทับใจต่างๆ เหล่านี้ จะประทับอยู่ในความทรงจำของลูกอย่างลึกล้ำ ไปจนตลอดชีวิตของลูกเลยทีเดียวล่ะค่ะ


สนุกกับการสัมผัสหนังสือ

หนังสือสำหรับเด็กๆ มีหลายรูปแบบ และทำจากหลากหลายวัสดุ การเปิดโอกาสให้ลูกได้สัมผัสหนังสือที่มีผิวสัมผัสต่างกัน หรือหนังสือที่มีสีสันหลากหลายบ้าง จะช่วยกระตุ้นประสาทสัมผัสของลูก และช่วยให้ลูกสนุกกับการอ่านหนังสือมากยิ่งขึ้น
  • หนังสือผ้านุ้มนุ่ม เด็กๆ จะได้สัมผัสผ้านุ่มๆ เป็นการฝึกประสาทการสัมผัส และฝึกกล้ามเนื้อมือ

  • หนังสือป็อบ-อัพแสนสนุก เปิดหนังสือขึ้นมาก็พบกับภาพป็อป-อัพน่ารักเด้งออกมา เด็กๆ จะมองได้ไม่เบื่อและเรียนรู้เรื่องมิติความกว้าง-ยาว-ลึกของสิ่งของ

  • หนังสือลอยน้ำ เป็นหนังสือพลาสติก เวลาอาบน้ำใช้หนังสือนี้หลอกล่อให้เด็กสนุก

  • หนังสือพื้นผิวเป็นลายนูน เป็นลักษณะของหนังสือที่ใช้สื่อผสม เช่น เอาผ้ามาเย็บหรือติดเป็นรูปภาพให้นูนออกมา ให้ลูกได้สัมผัสหนังสือเหล่านี้ลูกจะได้เรียนรู้เรื่องพื้นผิวที่แตกต่าง พื้นผิวนูนๆ ต่ำๆ นี้จะดึงดูดให้ลูกอยากสัมผัสได้ไม่รู้เบื่อ

  • หนังสือนิทาน (ที่ใช้กระดาษแข็งและหนา) ใช้กระดาษแข็งและหนา แต่ไม่คมเพื่อให้เด็กหยิบจับแต่ละแผ่นได้สะดวก ปลอดภัย และที่สำคัญลูกจะไม่สามารถฉีกหรือขยำแล้วเอาเข้าปากได้

ขอขอบคุณข้อมูลบางส่วนจาก :
รศ.พญ.นิตยา คชภักดี ผู้อำนวยการสถานบันแห่งชาติเพื่อการพัฒนาเด็กและครอบครัว


(update 9 สิงหาคม 2004)
[ ที่มา.. นิตยสารรักลูกปีที่ 21 ฉบับที่ 248 กันยายน 2546 ]


[ BACK TO LIST]

main พบแพทย์ คอมพิวเตอร์ เรื่องบ้าน เรื่องรถ เรื่องกฏหมาย เรื่องของผู้บริโภค เรื่องเบาๆ คลายเครียด

มีปัญหาสุขภาพ ที่นี่มีคำตอบ ห้องสมุด E-LIB
Best view with [IE3.02][NETSCAPE 4.05][OPERA 3.21] resolution 800x600