ปัจจุบันนี้โบท็อกซ์ (Botox) กำลังเป็นที่นิยมของคนอเมริกันที่หน้าเหี่ยวและต้องการให้ตึงขึ้น
แต่แทนที่จะไปผ่าตัดดึงหน้าแบบเก่า ก็มารับการฉีดยาโบท็อกซ์แทน มีรายงานว่าความนิยมกำลังเพิ่มสูงขึ้นๆ
จนเกือบจะถึงขีดสุดแล้ว เพราะกลายเป็นวิธีการรักษาของหมอเสริมสวยที่มีความนิยมมากที่สุด
เมื่อปีที่แล้วคนอเมริกันประมาณ 1.6 ล้าคนได้รับการฉีดโบท็อกซ์เพื่อลบตีนกา และเมื่อมีอะไรเกิดขึ้นในสหรัฐฯ
ก็มักจะมีคนเอาอย่างไปทั่วโลก เรื่องของโบท็อกซ์ก็คงจะเหมือนกัน
เชื่อหรือไม่ครับว่า ยาโบท็อกซ์ (Botox)
ตัวนี้เป็นยาที่ทำมาจากสารพิษที่เรียกว่า Botuilinum Toxin
จากเชื้อแบคทีเรียที่เรียกว่า Clostridium botulinum แบคทีเรียตัวนี้เดิมที่เรารู้จักกันว่า
เป็นเชื้อที่ทำให้เกิดโรคอาหารเป็นพิษในอาหารกระป๋องที่ไม่สะอาด สารพิษที่ผลิตออกมาจากเชื้อตัวนี้
มีฤทธิ์ต่อระบบประสาท ทำให้เกิดอาการผิดปกติของการทำงานของระบบประสาทและทางเดินอาหารหลายอย่าง
และฤทธิ์อย่างหนึ่งที่เขานำมาใช้ฉีดดึงหน้าก็คือ ฤทธิ์ต่อระบบประสาท ทำให้กล้ามเนื้อเป็นอัมพาตหย่อนยานลง
แรกเริ่มเดิมทีหมอตาเอายาตัวนี้มาใช้ฉีดรักษาคนไข้ที่กล้ามเนื้อหนังตา (ที่ทำหน้าที่ปิดตา) บีบรัด
หรือกระตุก ทำให้เปิดตาไม่ถนัด เมื่อเขาฉีดยาตัวนี้ไปทำให้กล้ามเนื้อนั้นเป็นอัมพาตบางส่วน ทำให้เปิดตาได้ แต่มีหมอตาหัวดีบางคนได้สังเกตเห็นว่าการฉีดโบท็อกซ์รักษาโรคตาอย่างว่านั้นทำให้รอยเหี่ยว
รอยตีนการอบตาหายไปด้วย จึงทำให้มีคนนำมาใช้รักษาโรคหน้าเหี่ยว ใช้แล้วติดใจ ทั้งๆ ที่ในขณะนั้น
อ.ย.สหรัฐยังไม่อนุมัติให้ใช้ยาตัวนี้ในข้อบ่งใช้อย่างนั้น และเมื่อไม่กี่เดือนมานี้ อ.ย.สหรัฐได้อนุมัติให้ใช้ยาตัวนี้
ในการรักษารอยเหี่ยวในบางแห่งบางที่ได้แล้ว เมื่อข่าวนี้ถูกประกาศออกไปก็ชักจะเริ่มมีคน
โทรหาคลินิกหมอเสริมสวยกันมากขึ้น
ปกติเวลาเราปิดตากล้ามเนื้อรอบตาจะบีบตัว การบีบตัวนี้มีผลข้างเคียงทำให้เกิดรอยย่นใต้เปลือกตา
และรอยตีนกาที่ขอบนอกของตา ยาโบท็อกซ์จะไปจับบริเวณรอยต่อของเส้นประสาทกับกล้ามเนื้อ ไปขวางไม่ให้สัญญาณไฟฟ้าที่ส่งจากเส้นประสาทมาบังคับกล้ามเนื้อให้ทำงานได้
แพทย์ที่ใช้ยาตัวนี้ไม่จำเป็นต้องเป็นหมอพลาสติกก็ได้ แต่ต้องมีความชำนาญพอสมควร
คือต้องรู้ว่าฉีดรอบๆ ตา ฉีดตรงไหนบ้าง ฉีดมากน้อยแค่ไหน ถ้าฉีดผิดที่ผิดทาง
คนไข้ปฏิบัติตัวผิดจะเกิดปัญหาได้มากเนื่องจากยามีฤทธิ์ทำให้เป็นอัมพาตกล้ามเนื้อนานถึง 3-6 เดือน
เขาจะฉีดแค่ 4 จุด จุดละไม่มาก ถ้าฉีดมากไปหรือผิดพลาดไปจะทำให้เกิดความผิดปกติของการเปิดปิดตา หรือถ้าฉีดรอบปากจะทำให้ริมฝีปากอ่อนแรงเป็นผลให้น้ำลายไหลบังคับไม่ได้ ผลข้างเคียงของโบท็อกซ์ตัวนี้คือ
จะทำให้คนไข้ไม่สามารถขมวดคิ้ว ยักคิ้ว หรือหลิ่วตา ผลข้างเคียงอย่างว่านี้สำหรับคนทั่วไปคงไม่มีปัญหา แต่สำหรับดาราไม่สามารถแสดงสีหน้าแสดงอารมณ์ทางใบหน้าได้ก็จะเกิดปัญหา
เนื่องจากที่ฮอลลีวูดพวกดารานิยมฉีดยาตัวนี้เพื่อลบรอยตีนกากันมาก จึงทำให้ผู้กำกับหนังมีปัญหา
สนนราคาค่าฉีดโบท็อกซ์ลบรอยตีนกานี้ค่อนข้างแพง ขวดหนึ่งฉีดได้ประมาณ 3 คน
ต้องจ่ายคนละหลายพันบาท ถ้าซื้อมาขวดหนึ่งจ่ายคนเดียวก็ต้องเสียเงินเป็นหมื่น
ส่วนมากตามร้านเสริมสวยเมืองไทย จึงนิยมให้คนไข้ช่วยกันจ่ายค่ายาค่าหมอ
เมื่อหมอมีสมาขิกครบ 3-4 คนแล้ว จึงนัดกันมาฉีดพร้อมกันราคาก็จะถูกลง
ท่านผู้บริโภคควรทราบไว้ด้วยว่า ไม่ใช่รอยเหี่ยวย่นทุกชนิดบนใบหน้าจะรักษาด้วยโบท็อกซ์ได้หมด รอยเหี่ยวย่นบางอย่างเกิดจากการที่ผิวหนังสูญเสียความยืดหยุ่นจากความชราไม่ใช่จากการเกร็งตัวของกล้ามเนื้อ
ในกรณีเสียความยืดหยุ่นนี้การฉีดโบท็อกซ์จะไม่ได้ผล เสียเงินฟรี ดังนี้จะเห็นว่าถ้าหมอที่ทำการฉีดแยกเรื่องนี้ไม่ออก
ไม่ชำนาญการ จะทำให้คนไข้เสียเงินเปล่า ไม่หายเหี่ยวแต่ประการใด หมอผู้เชี่ยวชาญคนหนึ่งบอกผมว่า
ความเหี่ยวของผิวหนังจากการขาดความยืดหยุ่นเนื่องจากความแก่ เขาใช้สารอย่างอื่นฉีดกำจัดร่องรอยเหี่ยวแทน
ดังนั้นผู้บริโภคจึงควรไปหาแพทย์ให้ถูกจึงจะได้ผลดี
ที่จริงโบท็อกซ์ยังใช้รักษาโรคอย่างอื่นอีก เช่น การรักษาโรคกล้ามเนื้อเกร็งตัวจากโรคระบบประสาท
รักษากล้ามเนื้อเกร็งตัวจากการบาดเจ็บ เช่น กล้ามเนื้อที่ทำให้เด็กคอเอียง ปัจจุบันนี้มีหมอเริ่มเอาโบท็อกซ์
มาทดลองใช้ฉีดกล้ามเนื้อหูรูดของทวารหนัก เพื่อรักษาโรคแผลเรื้อรังที่ช่องทวารหนักกันแล้ว เนื่องจากแผลในช่องทวารหนักเกิดจากการเกร็งตัวของกล้ามเนื้อหูรูดให้ขาดออกจากกันบางส่วน
เมื่อมีโบท็อกซ์แล้วการผ่าตัดอาจจะมีความจำเป็นน้อยลง อย่างไรก็ตาม เนื่องจากยาโบท็อกซ์ยังแพงมาก
การฉีดก้นจึ๊กเดียวเสียเงินเป็นพันเป็นหมื่นบาทคนไข้แผลที่ช่องทวาร ซึ่งส่วนใหญ่อยู่ในโครงการ 30 บาท
ก็คงจะสู้ไม่ไหว ยาโบท็อกซ์จึงคงต้องใช้กับคนมีเงินในคลินิกเสริมสวยหรือคลินิกหมอโรคผิวหนัง
ส่วนคลินิกหมอโรคทวารหนักคงต้องชิดซ้ายไปก่อนนะครับ
(update 11 มิถุนายน 2003)
[ ที่มา..หนังสือ
นิตยสารใกล้หมอ ปีที่ 27 ฉบับที่ 2 มีนาคม 2546 ]
|
