|
สวัสดีค่ะ คุณหมอ ดิฉันเป็นโรคเบาหวานมาหลายปีแล้ว
พอเวลาไปหาหมอ หมอก็จะแนะนำให้ตรวจสุขภาพฟันด้วย เพราะอะไรคะ
โรคเบาหวานมีผลต่อสุขภาพฟันอย่างไรบ้าง อยากให้คุณหมอช่วยแนะนำวิธีดูแลรักษาสุขภาพฟันด้วยค่ะ
อโนมา
|
สวัสดีค่ะ คุณอโนมา ดีใจนะครับที่มีผู้ให้สนใจดูแลสุขภาพฟัน เพราะไม่ค่อยมีใครจะทราบว่า
โรคเบาหวานก็เป็นโรคหนึ่ง ที่ส่งผลกระทบต่อสุขภาพฟันผู้ป่วยเบาหวาน ภาวะเบาหวานจะก่อให้เกิดการสลายโปรตีน
และขบวนการเสื่อมสลายต่างๆ เพิ่มมากขึ้น ภูมิคุ้มกันลดลง เพราะการทำหน้าที่ของเม็ดเลือดขาวจะบกพร่องไป
มีความเสี่ยงและง่ายต่อการติดเชื้อ ผนังของหลอดเลือดจะหนาตัวขึ้น การซ่อมแซมเนื้อเยื่อหรือการหายของแผลจะช้ากว่าปกติ จากปัจจัยเหล่านี้ส่งผลโดยรวมให้ผู้ป่วยเบาหวานที่ไม่ได้ควบคุมระดับน้ำตาล โดยเฉพาะโรคเบาหวานที่ต้องพึ่งอินซูลิน
จะมีความเสี่ยงโอกาสเป็นโรคปริทันต์อักเสบได้ง่ายกว่า หรือเกิดก่อนวัยกว่าผู้ป่วยทั่วไป และหากเกิดโรคปริทันต์แล้วในผู้ป่วยเบาหวานร่วมด้วยจะมีความรุนแรงและลุกลามได้เร็วกว่าผู้ป่วยทั่วไป
อย่างไรก็ตาม ไม่ใช่ว่าผู้ป่วยเบาหวานทุกรายจะต้องเผชิญกับโรคปริทันต์ เพราะโรคเบาหวานไม่ได้เป็นสาเหตุของโรคปริทันต์โดยตรง
เป็นเพียงส่วนเสริมและเพิ่มความเสี่ยงเท่านั้น
การป้องกันโรคปริทันต์ และการรักษาสุขภาพในช่องปาก สำหรับผู้ป่วยโรคเบาหวานเป็นเรื่องสำคัญมาก
เพราะการป้องกันก่อนจะเกิดปัญหา เป็นสิ่งที่ดีที่สุดเพราะผู้ป่วยโรคเบาหวาน มักจะประสบปัญหากับการติดเชื้อได้ง่าย
และเมื่อเป็นแผล แผลก็จะหายช้ากว่าปกติ ดังนั้น ผู้ป่วยควรได้รับการตรวจสุขภาพในช่องปากเป็นประจำทุก 6 เดือน
เพื่อขจัดสิ่งที่อาจก่อให้เกิดปัญหา เช่น การขูดหินปูน รักษาโรคเหงือก อุดฟัน และถ้าตรวจพบฟันที่ผุมาก หรือฟันคุด
ที่อาจทำให้เกิดการติดเชื้อ บวม เป็นหนอง ก็จำเป็นต้องถอนฟันซี่นั้นๆ ออก ซึ่งคนไข้เบาหวานสามารถทำการถอนฟันนั้น
ได้โดยไม่เป็นอันตรายใดๆ รวมทั้งคนไข้เบาหวานสามารถได้รับการฝังรากเทียม (Dental implant) เพื่อทดแทนฟันที่สูญเสียไปได้ แต่ต้องอยู่ภายใต้การควบคุมของแพทย์ที่รักษาโรคเบาหวาน และทันตแพทย์ผู้ทำการถอนฟันหรือฝังรากเทียมนั้น
ข้อควรทราบเกี่ยวกับการทำศัลยกรรมช่องปาก สำหรับผู้ป่วยเบาหวาน
ผู้ป่วยควรได้รับการตรวจน้ำตาลในเลือด และปรึกษาแพทย์ที่ทำการรักษาโรคเบาหวานก่อนการทำศัลยกรรมในช่องปาก
เพื่อควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดให้ดีก่อน
1. ผู้ป่วยควรได้รับยารักษาเบาหวานตามปกติ และรับประทานอาหารก่อนมาทำการบำบัดทางทันตกรรมทุกครั้ง
2. หลังจากทำศัลยกรรมผู้ป่วยจะได้รับยาฆ่าเชื้อ เพื่อป้องกันการติดเชื้อทุกครั้ง
3. ควรพักผ่อนให้เต็มที่ก่อนวันที่จะได้รับการบำบัดทางศัลยกรรม
นอกจากนี้ เด็กที่เป็นโรคเบาหวานก็ควรได้รับการดูแลสุขภาพฟันเช่นกัน
เนื่องจากเด็กที่เป็นโรคเบาหวานจะมีโอกาสติดเชื้อได้ง่ายกว่าเด็กปกติทั่วไป รวมถึงการติดเชื้อแบคทีเรีย
ที่เป็นสาเหตุของโรคฟันผุ และโรคเหงือกอักเสบ จึงทำให้โอกาสที่เกิดฟันผุและเหงือกอักเสบ
มีความเสี่ยงสูงมากกว่าเด็กปกติทั่วไป
ดังนั้น เด็กที่ป่วยเป็นโรคเบาหวาน จึงควรได้รับการดูแลสุขภาพอนามัยของช่องปากอย่างระมัดระวัง
และเอาใจใส่มากกว่าเดิม เพราะถ้าละเลยการดูแลสุขภาพฟัน อาจทำให้เกิดโรคฟันผุได้อย่างรุนแรง
หรือเกิดโรคเหงือกอักเสบอย่างรุนแรงได้เช่นกัน ซึ่งถ้าเป็นเช่นนี้แล้ว กรณีการรักษาในผู้ป่วยกลุ่มนี้
ก็จะมีความยุ่งยากมากกว่าคนปกติ คือ ต้องให้การรักษาด้วยวิธีถอนฟัน อาจจะทำให้มีการหายของแผลได้ช้า
และมีโอกาสติดเชื้อสูง อาจต้องชะลอการรักษา ถ้าระดับน้ำตาลในเลือดมีค่าสูงมาก
วิธีการดูแลสุขภาพภายในช่องปากของเด็กกลุ่มนี้ ก็มิได้แตกต่างจากเด็กปกติทั่วไปเท่าไรนัก วิธีการก็คือ
1. แปรงฟันทุกครั้งหลังมื้ออาหารและก่อนนอนอย่างถูกวิธี
2. ใช้ไหมขัดฟันทำความสะอาดบริเวณซอกฟัน
3. หลีกเลี่ยงการรับประทานขนมจุบจิบ
4. พบทันตแพทย์ทุก 3 เดือน
ศูนย์ทันตกรรมเฉพาะทาง โรงพยาบาลเทพธารินทร์
(update 18 กรกฎาคม 2003)
[ ที่มา...
กรุงเทพวันอาทิตย์ ปีที่ 16 ฉบับที่ 5497 (362) วันที่ 13 กรกฎาคม พ.ศ. 2546 ]
|