เป็นโรคข้ออักเสบชนิดที่เป็นกันมากที่สุด อย่างในชาวอเมริกันจะพบได้ถึง 16 ล้านคน โดย 3 ใน 4 จะเป็นผู้หญิง ข้อเสื่อมเป็นโรคข้ออักเสบชนิดเรื้อรัง มักจะเริ่มเป็นตอนที่คนเราเข้าสู่วัยกลางคน ผู้หญิงอายุน้อยกว่า 40 ปีจะเป็นกันน้อย ครั้นพออายุย่างเข้า 60 พบกว่าครึ่งหนึ่งจะมีข้อเสื่อม สาเหตุที่แท้จริงยังไม่พบแน่ชัด แต่การได้รับบาดเจ็บต่อข้อในอดีต เช่น ข้อเท้าบาดเจ็บจากการกีฬา จะเพิ่มความเสี่ยงต่อการเกิดเข่าเสื่อม ส่วนปัจจัยเสี่ยงอื่นๆ ก็มีอาทิ เช่น อ้วนเกินไป ไม่ได้ออกกำลังกาย และโรคทางพันธุกรรมบางชนิด ฝรั่งเรียกโรคข้อเสื่อมได้อย่างเหมาะสมอีกชื่อหนึ่งว่า "Wear and Tear" Arthritis ซึ่งสะท้อนให้เห็นว่าโรคนี้ เกิดจากเราใช้งานข้อวันแล้ววันเล่า จนเกิดการเสียดสีของบรรดากระดูกอ่อนที่หุ้มปลายกระดูกแข็งของข้อ ที่ต้องรองรับน้ำหนักร่างกายมากๆ เช่น ข้อสะโพก ข้อเข่าและข้อเท้า นานๆ เข้าแผ่นกระดูกอ่อน ซึ่งต้องรับแรงกระแทกตลอดเวลาก็เริ่มมีการสึกกร่อนผสมผสานกับการงอกของกระดูกมาแทนที่ ในลักษณะตะปุ่มตะป่ำ ที่ฝรั่งเรียกว่า Spur (สะ-เปอ) เมื่อแผ่นกระดูกอ่อนผุไปหมดแล้ว ก็เหลือแต่ปลายกระดูกที่กดถูกกันเองโดยไม่มีแผ่นรองอีกต่อไป

• อายุมากกว่า 45 ปี
• มีน้ำหนักมากกว่าปกติ
• คนที่เคยได้รับบาดเจ็บต่อข้อ
• ส่วนของร่างกายที่มีข้อคู่ หรือขาโก่งจนข้อต่อผิดปกติ

• ปวด ลักษณะเป็นอาการปวดจี๊ดขึ้นมาที่ข้อ หลังจากใช้ข้อนั้นมากไปหรือไม่ได้ใช้ข้อนั้นเลยเป็นเวลานาน
• ข้อติด (Stiffness) โดยเฉพาะอย่างยิ่งตื่นนอนตอนเช้า แล้วค่อยๆ ขยับข้อได้ดีขึ้นเมื่อลุกจากเตียงสักระยะหนึ่งแล้ว
• ขยับข้อได้ไม่มาก จนถึงขนาดใช้มีดปอกผลไม้ เปิดขวดไม่ค่อยได้ หรืองอเข่าไม่ค่อยได้
• การอักเสบ ภาวะนี้จะไม่มากเท่าโรคข้ออักเสบรูมาตอยด์ แต่ถ้าใช้ข้อมากๆ ก็เกิดได้

• เอส-แอล-อี (SLE : Systemic Lupus Erythematosus ซิส-เต-หมิก-อี-ริท-ที-มา-โต-ซัส) ซึ่งแบ่งกลุ่มโรคอักเสบที่กระทบเยื่อหุ้มข้อทั้งหลายรวมทั้งอวัยวะอื่นในร่างกาย เช่น ปอด ไต และหลอดเลือด

• Polymyositis (โป-ลี่-ไม-โอ-ชัย-ติส) เป็นภาวะการอักเสบและอ่อนแอลงของกล้ามเนื้อ ร่างกาย รวมทั้งกล้ามเนื้อคอทำให้เคลื่อนไหวและกลืนลำบาก

• Ankylosing Spondylitis (แอง-ไค-โล้ส-ซิ่ง-สะ-ปอน-ดิ-ไล-ติส) เป็นการอักเสบของเส้นเอ็น และเอ็นยึดข้อกระดูกสันหลัง ต่อมามีแคลเซียมมาพอกจนข้อกระดูกสันหลังตึงแข็งขยับไม่ค่อยได้

• เกาต์ (Gout และ Pseudogout) โรคนี้จะมีสารตกผลึกภายในข้อ แล้วเกิดการอักเสบตามมาจนทำให้ปวด มักเป็นกับข้อนิ้วหัวแม่เท้า ส่วน สูโดเกาต์ (เกาต์เทียม) มักเป็นที่เข่า ข้อมือ หรือข้อเท้า

• ทำใจให้เข้มแข็ง ตั้งอกตั้งใจและเตรียมตัวเตรียมใจในการต่อสู้กับโรคข้ออักเสบที่ท่านเป็นอยู่ ทั้งนี้เพื่อสร้างความรู้สึกให้ตัวเองว่าเราอยู่เหนือโรคภัยไข้เจ็บ เราจะควบคุมโรคให้ได้ แทนที่จะปล่อยให้โรคควบคุมเรา
  งานวิจัยแสดงให้เห็นว่าคนที่สามารถควบคุมการรักษาตัวเองและมีส่วนร่วมรักษาอย่างต่อเนื่อง จะมีอาการปวดน้อยกว่า และใช้งานแขนขาที่มีข้ออักเสบได้ดีกว่า

  ควบคุมน้ำหนัก น้ำหนักที่เกินมาจะทำให้ข้อกระดูกสันหลัง สะโพก เข่า และเท้าต้องรับภาระหนักขึ้น แถมอีกหน่อยถ้าต้องผ่าตัดเปลี่ยนข้อแล้วก็จะยิ่งยุ่งยากและเสี่ยงมาก

  ออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอ การนั่งๆ นอนๆ จะยิ่งทำให้อ้วนขึ้นซึ่งจะเพิ่มความเจ็บปวด การออกกำลังกายจะทำลายวงจรโรค เสริมความเข้มแข็งและความมั่นคงของกล้ามเนื้อและข้อ

  รู้ข้อจำกัดของตนเอง ถ้ามีอาการเหนื่อยก็พัก ทั้งนี้เพราะโรคข้ออักเสบ ทำให้อ่อนเพลีย และกล้ามเนื้ออ่อนแรงได้ง่าย การนั่งหรือนอน ยิ่งช่วงสั้นๆ จะไปกระทบการนอนปกติยามค่ำคืน

  ผ่อนคลายกล้ามเนื้อ โดยฝึกเกร็งและคลายกล้ามเนื้อส่วนต่างๆ ของร่างกายหรือใช้วิธีนวดก็ได้

  ผ่อนคลายจิตใจ โดยการทำสมาธิหรือวิธีอื่นๆ

  บันทึกความรู้สึกและกิจกรรมประจำวัน เพื่อช่วยผ่อนคลายความอัดอั้นตั้นใจ จนมีอาการน้อยลง อารมณ์ดีขึ้น

  รับประทานอาหารที่สมดุล

  ใช้อุปกรณ์ช่วยในการดำเนินชีวิต

  ประคบร้อน-ประคบเย็น