มาที่นี่ ที่เดียว ได้อ่านบทความทางด้านการแพทย์ภาษาไทย
จากเกือบทุกโฮมเพจที่มีใน   INTERNET   ถ้าที่นี่ขัดข้อง ไปที่นี่ก็ได้ครับ
http://i.am/thaidoc    หรือ     http://hey.to/yimyam

แม่ท้อง ต้องนอนท่านี้


ผู้หญิงเราตอนไม่ท้อง จะนอนคว่ำ นอนหงาย ตะแคงขวาตะแคงซ้าย ก็ไม่มีใครว่า
แต่ตอนท้องนี่สิ จะนอนจะนั่งก็ต้องมีท่า ท่านี้ก็ไม่ได้ ท่าโน้นก็ไม่ดี
ยิ่งมีที่ปรึกษาเยอะๆ คนนั้นว่าอย่างนี้ คนนี้ให้นอนท่านั้น แต่ละคนก็ไม่เหมือนกันไม่รู้จะเอาอย่างไรดี
จนคลอดออกมาเรียบร้อยแล้ว บางทียังไม่รู้เลยว่าจะต้องนอนท่าไหนถึงจะดีที่สุด...เฮ้อ
เรื่องแสนวุ่นและยุ่งใจเช่นนี้ ผมมีคำตอบให้ครับ


  • เสียดท้องน้อย นอนลำบาก เพราะมดลูกโต

ตอนท้อง รูปร่างทรวดทรงของคุณแม่ก็ต้องเปลี่ยนแลงไป จากมีเอว อ้อนแอ้น กลับกลายเป็นทรงกระปุกตั้งฉ่าย จะนั่งจะนอนอะไรมันดูลำบากกว่าเดิมไปหมด แต่ยังไงคนเราก็ต้องนอนหลับพักผ่อนครับ ซึ่งหากนอนไม่ดี ท่าไม่สวย ก็อาจจะมีผล ต่อตัวคุณแม่และลูกในครรภ์ได้เหมือนกัน

เริ่มตั้งแต่ท้องอ่อนๆ กันเลยดีกว่า ตอนที่เรายังไม่ท้อง มดลูกคนเรา ปกติจะมีขนาดเล็กๆ เท่ากับไข่ไก่ แต่พอท้องมดลูกมันก็ต้องโตขึ้น โตวันโตคืน จากไข่ไก่พอถึงสามเดือนก็จะโตเท่ากำปั้น พอห้าเดือนจะโตเท่าส้มโอ ครั้งท้องแก่ โอ้โฮ ไม่น่าเชื่อ ! มดลูกโตเท่าลูกแตงโมเลยล่ะครับ แต่ปกติแล้วมดลูก มันไม่ได้งอกเป็นติ่งอยู่ในท้องน้อยโด่เด่เฉยๆ เพราะที่ปีกมดลูกจะมีเส้นเอ็น ยึดมดลูกทางด้านข้างไว้ไม่ให้ล้มไปล้มมา ถ้าเราไม่มีปีกมดลูกยึดไว้ก็คงน่ารำคาญแย่เลย เพราะพอเดินไปเดินมา มดลูกมันก็จะแกว่งไปแกว่งมาอยู่ข้างในตลอด

…คราวนี้พอท้องแล้ว มดลูกก็จะโตขึ้นและดึงรั้งปีกมดลูก เส้นเอ็น ปีกมดลูกก็จะตึง มดลูกยิ่งโต เอ็นปีกมดลูกก็ยิ่งตึง ซึ่งปกติไม่ทำอะไรก็ตึงจะแย่อยู่แล้ว ช่วงท้องอ่อนๆ คุณแม่หลายๆ คนจึงอาจมีอาการเสียดท้องน้อยทางด้านข้างได้บ่อยๆ ช่วงนี้หากล้มตัวลงนอน หรือลุกขึ้นจากท่านอนไม่ดีก็จะทำให้เจ็บเสียดท้องน้อยได้ง่ายครับ


  • ท้องอ่อน นอนหงาย

ปกติตอนที่ไม่ท้อง เวลาจะลงนอนก็หงายหลังลงไปเลย เวลาจะลุกขึ้นก็ลุกมาทื่อๆ ตรงๆ เรียกว่าท่างัดขึ้นงัดลงก็แล้วกันนะครับ ท่าแบบนี้จะทำให้เกิดอาการเจ็บตึงปีกมดลูก

ท่าสวยดูดีก็ต้องตะแคงลงนอน ตะแคงลุกขึ้น ที่เขาเรียกว่าท่านางเอลิเก ยังไงยังงั้นเลยล่ะครับ เวลาลงนอนก็ต้องนั่งลงข้างเตียงก่อน แล้ววางมือไว้บนเตียง ตะแคงลงโดยใช้มือทั้งสองข้างช่วยรับน้ำหนัก จบท่านี้ก็จะนอนอยู่บนเตียง ในท่านอนตะแคง จะนอนหงายก็ต้องพลิกตัวมาอีกทีนะครับ

ก่อนจะท้องก็อย่างที่บอก มดลูกมันมีขนาดแค่เท่าไข่ไก่ ซึ่งก็หนักเพียงแต่ไม่กี่ขีด แต่พอตอนท้องมดลูกจะโตขึ้นเรื่อยๆ น้ำหนักของตัวมดลูกเอง น้ำหนักของเด็ก รก น้ำคร่ำ รวมๆ แล้วหนักขึ้นหลายกิโลฯ ดังนั้นตอนท้องอ่อนๆ ถ้านอนตะแคงข้างซ้าย มดลูกก็จะล้ม ถ่วงไปทางซ้ายแล้วไปดึงรั้งปีกมดลูกทางด้านขวาอีกที ถ้านอนตะแคงซ้ายทั้งคืน พอตื่นขึ้นมาก็จะเจ็บเสียดๆ ปีกมดลูกด้านขวา หากนอนตะแคงขวาทั้งคืน ตื่นมาก็จะเจ็บเสียดท้องด้านซ้าย ตอนท้องอ่อนๆ ก็เลยให้นอนหงายธรรมดาสบายๆ ดีกว่า

ปกติแล้วคุณแม่ทั้งหลายมักจะเจ็บปีกมดลูกข้างซ้ายมากกว่าข้างขวา ตอนแรกก็สงสัยเหมือนว่าทำไมต้องเจ็บข้างซ้าย พอแต่งงานมีเมียก็เลยรู้ว่า ปกติคนไทยเราผู้ชายจะนอนข้างขวา ผู้หญิงจะนอนข้างซ้าย แล้วถ้ายังรักกันดี ก็ต้องนอนหันหน้าเข้าหากัน ทำให้ผู้หญิงมักตะแคงเอาข้างขวาลงทุกวัน ก็เลยเจ็บข้างซ้าย นี่ถ้าคนไหนเจ็บปีกข้างขวามาก คงต้องสงสัยไว้ก่อนว่าโกรธกันอยู่หรือเปล่า !


  • ท้องแก่ นอนตะแคง

ระหว่างที่มดลูกโตขึ้นเรื่อยๆ ปีกมดลูกก็จะตึงขึ้นเรื่อยๆ เหมือนกัน ก่อนหน้านี้มดลูกยังมีขนาดเล็กๆ อยู่ในอุ้งเชิงกราน เราจะก้มจะเงย จะบิดข้างซ้ายบิดขวาก็ไม่ได้มีผลอะไรมากกับมดลูก แต่พอมดลูกเริ่มโต สูงขึ้นมาในช่องท้อง เราจะก้มจะเงย มดลูกมันก็จะต้องก้มต้องเงยตามไปด้วย จะบิดซ้ายบิดขวา มดลูกมันก็ต้องบิดซ้ายบิดขวาตามไปด้วย อยู่เฉยๆ ปีกมดลูก มันก็ตึงอยู่แล้ว ยิ่งบิดไปบิดมายิ่งตึงเจ็บใหญ่ ดังนั้น ตอนท้องคุณแม่ก็ต้องทำตัวให้ลืมเอว เวลานอนพลิกไปพลิกมาก็ให้พลิกไปทีเดียวทั้งตัว แล้วตื่นขึ้นมาก็ไม่ต้องบิดขี้เกียจ เหมือนเมื่อก่อนด้วยนะครับ บิดทีเดียวอาจทำให้เจ็บปีกมดลูกไปอีกหลายวันเลยก็ได้

มดลูกของคุณแม่ก็จะโตขึ้นเรื่อยๆ จนประมาณ 28 สัปดาห์มดลูกจะโต จนยันด้านข้างของช่องท้องพอดี ตอนนี้มดลูกจะไม่ล้มไปล้มมาแล้ว จะนอนตะแคงซ้ายตะแคงขวา ก็จะไม่ค่อยเจ็บปีกมดลูกเหมือนตอนท้อง จากนั้นเมื่อมดลูกโตขึ้นน้ำหนักของมันก็จะมากขึ้นตามไปด้วย ถ้านอนหงาย น้ำหนักของมดลูกที่มากขึ้นก็จะไปกดทับลงบนเส้นเลือดใหญ่ทางด้านหลัง ทำให้เลือดไหลกลับเข้าสู่หัวใจน้อยลง เลือดก็ไหลออกไปเลี้ยงส่วนต่างๆ น้อยลง โดยเฉพาะสมอง พอได้รับเลือดไปเลี้ยงน้อยลงก็จะทำให้มีอาการหน้ามืดเป็นลม แปลกนะครับ มีแต่ยืนแล้วเป็นลม ต้องให้นอนพัก แต่นี่นอนแล้วเป็นลม พอลุกก็จะดีขึ้น

ดังนั้น ตอนท้องโตๆ แล้วก็ควรนอนตะแคง จะโตแค่ไหน ?…เอาเป็นว่าหลังจาก 28 สัปดาห์แล้ว ถ้านอนตะแคงจะไม่เจ็บปีกมดลูกมากนัก ให้นอนตะแคงเป็นหลักก็แล้วกัน


  • ตะแคงซ้ายดีกว่า จริงหรือ

บางคนก็ว่าให้นอนตะแคงทับซ้ายจะดีกว่า แต่ผมเห็นว่าไม่แตกต่างกันมากหรอกครับ ที่ให้นอนทับซ้ายก็ด้วยเหตุผลที่ว่าหัวใจของเราปกติมันจะอยู่ในทรวงอกค่อนไปทางซ้าย เส้นเลือดแดงใหญ่ที่ออกจากหัวใจก็จะออกจากทางด้านบนของหัวใจ แล้วตีโค้งยาว ลงมาข้างล่าง พออยู่ในช่องท้องก็จะอยู่ค่อนไปทางด้านขวา

หลายๆ คนเลยคิดว่านอนตะแคงไปทางขวาก็อาจกดทับเส้นเลือดใหญ่ได้ แต่ที่จริงมันก็เอียงไปทางขวานิดเดียวเอง นอนทับขวาหรือทับซ้ายก็ไม่น่าแตกต่าง กันสักเท่าไหร่ จะให้นอนทับซ้าย หันหลังให้สามีตลอดยันคลอดมันก็ดูห่างเหิน ยังไงชอบกล ที่สำคัญจะให้นอนตะแคงอยู่ท่าเดียวทั้งคืนก็คงไม่ได้ คงต้องมี พลิกซ้ายพลิกขวากันบ้าง

ตอนท้องแก่ๆ จะพลิกซ้ายพลิกขวาก็ไม่ใช่เรื่องง่ายๆ นะครับ บางทีตัวเราพลิกไปแล้ว แต่พุงยังอยู่กับที่เลย ยิ่งท้องโต ยิ่งหนัก ก็ยิ่งพลิกลำบาก บางทีต้องออกแรงพลิกตัว เพื่อดึงลากเอามดลูกให้หมุนตามตัวไปด้วย พลิกเสร็จปั๊บก็จะเจ็บปีกมดลูกทันทีเลยครับ แถมไม่ได้เจ็บแป๊บเดียว แต่เจ็บกันทีหลายวันเลยล่ะ ดังนั้นเวลาพลิกตัว ก็ต้องคอยเอามือช่วยประคองท้องให้หมุนตามไปด้วย แค่นี้ก็ไม่เจ็บแล้วครับ


  • นอนตะแคง ทับลูกหรือเปล่านะ

คุณแม่หลายคนอาจสังเกตว่า ลูกมักจะดิ้นเยอะตอนที่นอนตะแคงด้านใดด้านหนึ่ง บางทีตะแคงซ้ายดิ้นเยอะ ตะแคงขวาดิ้นน้อย หรืออาจจะตะแคงซ้ายดิ้นน้อย ตะแคขวาดิ้นเยอะ เลยสงสัยว่าไปนอนทับลูกหรือเปล่า

ขอชี้แจงแถลงไขกันก่อนว่าลูกน่ะเขานอนอยู่ในถุงน้ำคร่ำ ถุงน้ำคร่ำก็จะมีน้ำคร่ำบรรจุอยู่ โดยน้ำคร่ำที่ว่าจะมีปริมาตรคงที่ตลอด ถ้านอนทับด้านนี้ก็จะไปปูดออกด้านโน้น เนื้อที่ที่ลูกอาศัยอยู่นั้นจะคงที่ตลอด ไม่เปลี่ยนแปลง นอนตะแคงจึงไม่ได้เป็นการนอนทับลูก อย่างที่สงสัยนะครับ

ปกติแล้วเด็กที่เกิดใหม่ๆ ก็มักจะชอบนอนคว่ำมากกว่านอนหงาย ถ้านอนหงายแล้วจะรู้สึกโล่งๆ ดูไม่มั่นใจยังไงชอบกล เด็กจะมีอาการผวาบ่อยๆ เด็กในท้องก็เหมือนกันนะครับ เขาชอบคว่ำมากกว่าหงาย แล้วเด็กในท้อง ก็มักจะนอนตะแคงกับตัวแม่ อาจหันหน้าไปทางซ้ายหรือขวาก็ได้ แต่โดยมากกว่าครึ่ง หลังจะอยู่ทางด้านซ้าย หันหน้าไปด้านขวา ถ้าแม่นอนตะแคงเอาขวาลง เด็กในท้อง ก็จะอยู่ในท่านอนคว่ำ ก็ถูกใจเขาเลย ไม่รู้สึกว่าลูกดิ้นเยอะสักเท่าไหร่ แต่ถ้าหมุนตัว ไปตะแคงเอาซ้ายลง ลูกก็อยู่ในท่านอนหงาย เขาก็จะดิ้นมากกว่า ซึ่งก็ไม่มีผล ไม่มีอันตรายต่อลูกแต่อย่างใด


  • ปวดหลัง เท้าบวม นอนท่าไหนดี

คุณแม่บางคนพอท้องแก่ๆ จะมีอาการบวม บางคนที่บวมมากเป็น เพราะตอนท้องร่างกายของคุณแม่มีเลือดในร่างกายเพิ่มขึ้นมากกว่าตอนปกติกว่า 40% ปริมาณน้ำในร่างกายก็เพิ่มขึ้น ดังนั้นเวลาคุณแม่ยืนหรือเดินนานๆ น้ำในร่างกาย ก็จะไหลตามแรงโน้มถ่วงไปกองที่ขาเยอะ ในกรณีนี้เวลานอนควรหาหมอนมาหนุนใต้เข่า และขาท่อนล่างลงไปให้สูงขึ้นก็จะช่วยลดอาการบวมของขาได้

แต่พอขายุบ มือก็จะบวมแทน เพราะตอนนอนมือจะวางอยู่บนพื้นเตียงซึ่งจะต่ำกว่าขา ตื่นเช้ามาจะรู้สึกว่ามือมันหนาๆ กำไม่ลง บางคนจะมีอาการปวดที่ข้อมือได้ วิธีแก้คือ ต้องหาหมอนมารองมือไว้ทั้งสองข้าง หรือไม่ก็นอนเอามือวางบนพุง แต่ก็ไม่ค่อย ได้ผลสักเท่าไหร่ เพราะนอนไปนอนมา ดิ้นไปดิ้นมา หมอนก็กระจายหายหมด แต่อาการมือบวมแบบนี้ไม่มีอันตรายอะไรหรอกครับ ตื่นขึ้นมาลุกเดินไปเดินมา ไม่ถึงชั่วโมงมือก็หายบวมไปเอง แต่ถ้ามีอาการปวดข้อมือร่วมด้วย ให้หาผ้าขนหนู ชุบน้ำอุ่นๆ มาประคบสักหน่อยก็จะช่วยได้เยอะ

การเอาหมอนหนุนไว้ใต้เข่าก็ยังช่วยให้คุณแม่ที่มีอาการปวดหลังรู้สึกดีขึ้นด้วย เนื่องจากตอนตั้งครรภ์ มดลูกจะถ่วงโย้ไปข้างหน้า จึงไปดึงหลังให้แอ่นตามไปข้างหน้าด้วย กล้ามเนื้อหลังก็จะต้องทำงานหนักขึ้นเพื่อรักษาสมดุลของร่างกาย

พอถึงตอนนอน ถ้าหากนอนราบแบนๆ โดยมากหลังก็ไม่ได้แตะลงบนพื้นหรอกครับ ไม่เชื่อตอนนอนลองเอามือสอดไปใต้หลังดูก็ได้ หลังมักแอ่นขึ้นมาจากพื้นเล็กน้อย กล้ามเนื้อหลังก็เลยไม่ได้พักอย่างจริงจัง ให้ใช้หมอนหนุนใต้เข่าจะช่วยทำให้หลัง ได้พักมากขึ้น ซึ่งช่วยลดอาการปวดหลังได้


แต่ตอนท้องแบบนี้ ไม่ว่าจะนอนยากนอนลำบากยังไงก็ควรรีบนอนซะ เพราะตอนคลอดแล้วอยากนอนแทบตายก็ไม่ได้นอนหรอกครับ เพราะลูกรักของคุณแม่ จะตื่นให้อุ้มกันทั้งคืนจนตาโบ๋ กลายเป็นนกฮูกเลยล่ะ ถึงตอนนั้นก็คงคิดถึงตอนที่ยังไม่คลอด คิดถึงตอนที่ได้หลับอุตุอย่างมีความสุขแน่ๆ …ฟี้…ฟฟฟฟ


(update 3 พฤศจิกายน 2001)
[ที่มา.. นิตยสารดวงใจพ่อแม่   ปีที่ 6 ฉบับที่ 68 มิถุนายน 2544 ]


[ BACK TO LIST]

main พบแพทย์ คอมพิวเตอร์ เรื่องบ้าน เรื่องรถ เรื่องกฏหมาย เรื่องของผู้บริโภค เรื่องเบาๆ คลายเครียด

มีปัญหาสุขภาพ ที่นี่มีคำตอบ ห้องสมุดE-LIB[ hey.to/yimyam ][ i.am/thaidoc ]
Best view with [IE3.02][NETSCAPE 4.05][OPERA 3.21] resolution 800x600