รศ.ดร.วิชิต คนึงสุขเกษม
ปัจจุบันมีเครื่องมือออกกำลังกายสมัยใหม่วางขายกันทั่วไปในท้องตลาดมีรูปร่างสีสันดูเตะตา
มีอุปกรณ์ประกอบเป็นอิเล็กทรอนิกส์หรือคอมพิวเตอร์ นอกจากนั้นยังมีการออกแบบที่ดูทันสมัยล้ำยุค
ถ้าเดินเข้าไปในสถานที่ออกกำลังกายที่มีอยู่มากมายในปัจจุบัน ก็จะเห็นเครื่องมือออกกำลังกาย
สมัยใหม่มากมาย ถ้าต้องการออกกำลังกายเพื่อเสริมสร้างความทนทานของระบบไหลเวียนโลหิต
ซึ่งประกอบไปด้วยการเสริมสร้างความแข็งแรงของปอดและหัวใจ ก็จะมีเครื่องมือออกกำลังกาย
ที่สวยทันสมัยที่เรียกว่าลู่กลหรือสายพานเลื่อน (Treadmlll) หรือจักรยาน (Ergometor)
หรือถ้าต้องการออกกำลังกายเพื่อเสริมสร้างความแข็งแรงของกล้ามเนื้อ ก็จะมีเครื่องมือ
ที่มีการออกแบให้ดูไฮเทคล้ำยุค มีลักษณะเป็นเครื่องมือที่มีหลายๆ สถานีรวมกัน (Multl station
weight training machine) หรือเครื่องมือที่แยกสถานี ซึ่งมีจอคอมพิวเตอร์บอกน้ำหนัก เป็นต้น
อย่างไรก็ตาม อุปกรณ์ที่ใช้ออกกำลังกายสำหรับเสริมสร้างความแข็งแรงและความทนทาน
ของกล้ามเนื้อที่ใช้กันมาเป็นเวลาหลายสิบปีที่เรียกว่า ดัมเบลและบาร์เบล ก็ยังมีขายอยู่ในท้องตลาด
และมีประดับสถานออกกำลังกายทุกแห่งอาจจะต่างกันตรงที่ ปัจจุบัน ดัมเบลและบาร์เบล
มีรูปร่างทันสมัยขึ้น วัสดุที่ใช้ทำก็ดีขึ้น ซึ่งก็อาจจะเป็นยางอัดแข็ง หรือเหล็กที่ชุบโครเมียม
ทำให้ดูมันแวววาวน่าจับต้อง อย่างไรก็ดีดัมเบลก็คือดัมเบล และบาร์เบลก็คือบาร์เบล
ไม่ได้มีอะไรแตกต่างจากสมัยก่อนๆ แต่ทำไมจึงยังเป็นที่นิยมใช้เพื่อการออกกำลังกาย
ของคนทั่วไปกันอยู่
ดัมเบลและบาร์เบลคืออะไร ?
ดัมเบล ก็คือ แท่งเหล็กสั้นๆ ที่แต่ละด้านของแท่งเหล็กมีลักษณะเป็นลูกตุ้ม
หรืออาจจะมีการเปลี่ยนแผ่นเหล็ก เพื่อเพิ่มน้ำหนักได้ ส่วนบาร์เบลก็คือแท่งเหล็กยาวๆ
มีการเปลี่ยนแผ่นเหล็กเพื่อเพิ่มน้ำหนักได้ที่บริเวณหัวท้ายแต่ละด้านของแท่งเหล็กนั่นเอง
อุปกรณ์การออกกำลังกายแบบนี้ สามารถหาซื้อได้ตามร้านขายเครื่องกีฬาทั่วไป
ที่สำคัญคือราคาถูก สามารถซื้อเอามาออกกำลังกายที่บ้านก็ได้ ถ้าอยากออกกำลังกาย
ด้วยการยกดัมเบลและบาร์เบลจริงๆ แต่ไม่ค่อยมีเงิน ก็ไม่จำเป็นที่จะต้องซื้อแบบ
ที่เป็นเหล็กชุบโครเมียม ก็สามารถซื้อดัมเบลหรือบาร์เบลที่เป็นเหล็กไม่ชุบโครเมียม
อาจจะดูไม่สวยงามถูกใจ แต่ก็ใช้งานได้ดีเช่นเดียวกัน ที่สำคัญคือมีราคาถูก
ดัมเบลที่มีราคาถูกๆ หาซื้อได้ตามร้านขายเครื่องกีฬาทั่วไป ส่วนใหญ่จะขายตามน้ำหนัก
ถ้าน้ำหนักน้อยราคาก็จะถูกลง ถ้าน้ำหนักมากราคาก็จะเพิ่มขึ้น แต่ราคาไม่แพงหรอกครับ
ราคาก็ซื้อขายกันในแค่หลักร้อยเท่านั้นเอง และที่สำคัญคือเก็บไว้ได้นาน อาจจะตลอดชีวิต
เลยก็ได้ เพราะไม่มีทางที่ดัมเลบหรือบาร์เบลจะพัง เพราะเป็นเหล็กล้วนๆ
ดัมเบลหรือบาร์เบลเป็นเครื่องออกกำลังกายประเภทที่เรียกกันว่าเป็นเครื่องมือ
เสริมสร้างความแข็งแรงของกล้ามเนื้อแขน Free weight คือผู้ออกกำลังกายสามารถ
เลือกน้ำหนักที่จะยกได้ตามความพอใจ มีตั้งแต่ขนาดน้ำหนักต่ำสุด คือ 5-10 ปอนด์
ไปจนถึงน้ำหนักเป็นร้อยปอนด์เลยทีเดียว ถ้ารักที่จะออกกำลังกายด้วยเครื่องมืออุปกรณ์
ชนิดนี้จริงๆ ก็ควรจะมีหลายๆ ขนาด เพราะจะได้เลือกถูกว่าควรจะออกกำลังกาย
ด้วยขนาดน้ำหนักเท่าไร จึงจะเหมาะสมกับตนเอง
โดยส่วนตัวแล้ว ผู้เขียนชอบอุปกรณ์การออกกำลังกายแบบนี้เพราะมีราคาถูก
เคลื่อนย้ายง่าย จะนำติดตัวไปออกกำลังกายเวลาไปต่างจังหวัดก็ได้ สามารถใช้ออกกำลังกาย
ได้ทั้งในกลางแจ้งและที่ร่ม ที่สำคัญคือให้ประโยชน์เท่าๆ กับเครื่องมือออกกำลังกาย
ราคาแพงชนิดอื่นๆ ที่ขายในท้องตลาด
ออกกำลังกายด้วยดัมเบลและบาร์เบลไปเพื่ออะไร ?
โดยส่วนใหญ่แล้วทั้งดัมเบลและบาร์เบลเป็นอุปกรณ์การออกกำลังกาย
ที่มีจุดมุ่งหมายหลักในการเสริมสร้างความแข็งแรงของกล้ามเนื้อ ทำให้กล้ามเนื้อแข็งแรง
อดทน และมีพลังขึ้น การที่กล้ามเนื้อแข็งแรงขึ้น ก็เพราะเมื่อออกกำลังกายไปนานๆ
เส้นใยกล้ามเนื้อจะขยายขนาดขึ้น (Hypertrophy) มีเส้นเลือดฝอยนำเลือดมาหล่อเลี้ยง
บริเวณกล้ามเนื้อมากขึ้น คุณผู้หญิงที่อ่านมาถึงบรรทัดนี้อาจจะตกใจว่า ถ้ายกแล้ว
มีขนาดกล้ามเนื้อใหญ่ขึ้น ก็ไม่ยกดีกว่า เพราะจะทำให้ไม่สวย เดี๋ยวจะมีกล้ามเนื้อใหญ่โต
เทอะทะ แต่ใจเย็นๆ ครับ จริงๆ แล้วการออกกำลังกายด้วยการยกดัมเบลและบาร์เบล
มีหลักการครับ คือถ้าออกกำลังกายด้วยการไม่ยกน้ำหนักมากเกินไป แต่เพิ่มจำนวนครั้ง
ในการยกน้ำหนักได้มากขึ้น กล้ามเนื้อจะดูกระชับได้สัดได้ส่วน ไม่ทำให้ดูกล้ามเนื้อย้อย
ไปย้อยมาดูน่าเกลียด แต่ถ้าต้องการออกกำลังกายเพื่อเพิ่มขนาดกล้ามเนื้อ ก็มักจะต้อง
ยกน้ำหนักมากแต่จำนวนครั้งในการยกน้ำหนักน้อย นี่แหละครับ ท่านผู้อ่านที่เคารพ
ด้วยการออกกำลังกายชนิดเดียวกัน แต่ถ้าใช้หลักการแตกต่างกัน ผลที่ออกมา
ก็จะแตกต่างกันครับ
(update 27 กันยายน 2001)
[ที่มา..หนังสือ
นิตยสารใกล้หมอ ปีที่ 25 ฉบับที่ 5 พฤษภาคม 2544 ]
|